نیویارک ټایمز ورځپاڼې د نوم نه ښودلو په شرط په منځني ختیځ کې د دوو امریکايي چارواکو له قوله راپور ورکړی چې اسراییل او امریکا پر ایران د بیا ځل بریدونو په موخه د چمتوالي په حال کې دي او دا جګړه بيا پیلوي.
ورځپاڼې په دې اړه د راپور په خپرولو سره ویلي، ممکن دا جګړه راتلونکې اوونۍ پیل شي او د تېر په پرتله ښايي شدیده او خونړۍ وي.
ایراني لوري بیا تراوسه په دې تړاو څه نه ویلي مګر له دې وړاندې یې پر ایران د هر ډول برید ته د ځواب ورکولو خبرداری ورکړی و.
تحلیلوونکي بیا وايي، دغو ګواښونو ته په کتو د جګړې د بیا ځل پیل کېدو احتمال زیات دی او دا ځل به یې پایلې هم خطرناکې وي.
دوی پر ایران د امریکا او اسراییلو له لوري د سختو بريدونو اټکل کوي، خو په خبره يې، ايران به يې په ځواب کې اسراییل او په سيمه کې د امريکا پر اډو سربېره د ياد هېواد د متحدانو د نفتو او اوبو زېربناوې په نښه کړي.
د سیاسي چارو شنونکی معین ګل څمکنی وايي: « د امریکا، د اسراییلو یا د هغو خلکو چې د دې جګړې لپاره طرحه او پلان جوړ کړي، دا پلان ډېر پخوا جوړ شوی او اوس یوازې عملي کېږي. ټرمپ یوازې د دې ماموریت یو قرارداد ترسره کوي. زه فکر کوم چې دا جګړه به ډېره خونړۍ وي، امریکا او اسراییل به پر ایران حملې کوی او ایران به پر اسراییلو او د امریکا په اډو او بېړیو باندې.»
شنونکي وايي، د امریکا او ایران ترمنځ د جګړې بيا پیلېدو له اغېزو به د سیمې ترڅنګ افغانستان هم خوندي نه وي.
دوی وايي، دا چې د امریکا او ایران ترمنځ د جګړې احتمال لوړ دی، نو د سیمې امنیتي، سیاسي، اقتصادي او ټولنیز وضیعت به لا پسې کړکېچن او د توکو بيې به لوړې شي.
د پوهنتون استاد فیض محمد ځلاند وايي: « دا جګړه چې څومره غځېږي، نه یوازې به یې اغېزې پر ایران ژورېږي بلکې ورسره به د سیمې او عربي نړۍ هېوادونه هم اغېزمن شي. تاسو وینئ چې د عربي نړۍ ګڼ سکټورونه که هغه د انرژۍ سکټور دی، که دې تېلو یا سوداګرۍ دا ورسره درېدلي دي. دغه راز په سیمه کې د افغانستان او سوېلي اسیا هېوادونه دي چې راکړه ورکړه یې د ایران له لارې کوله، اوس هغه ټکنۍ شوې ده. اړتیا ده چې د دې ستونزې لپاره په سیمه ییزه او نړیواله کچه حل لاره پیدا شي.»
د نظرخاوندان بیا وايي، جګړه د حل لار نه ده او ستونزې تل د خبرو او مفاهمې له لارې حل شوې دي. دوی زياتوي، اوس اړتیا ده چې چین او روسیه د دې احتمالي جګړې د مخنیوي هڅې وکړي.
د سیاسي چارو شنونکی شهزاده مسعود وايي: « تېرې تجربې وښوده چې جګړه د حل لاره نه ده. زما په نظر د سیمې ستر هېوادونه لکه چین او روسیه او دغه راز عربي هېوادونه باید ګډې هڅې وکړي چې د ایران شخړه په سوله ییزه توګه حل کړي، دا به د ټولو په ګټه وي؛ که چېرې دا جګړه بیا پیل شي، په ټوله سیمه او ځانګړې توګه افغانستان به ډېر منفي اغېز ولري.»
له دې وړاندې د امریکا جنګ وزیر په دې تړاو د دې هېواد استازو جرګې ته ویلي و چې پنټاګون په منځني ختیځ کې هر ډول وضیعت ته د چمتوالي لپاره ځانګړي پروګرامونه لري.
نیویارک ټایمز بیا د امریکايي چارواکو له قوله راپور ورکړی، که ولسمشر ټرمپ پر ايران د برید پرېکړه وکړي، نو دا ځل به پر هوايي بريدونو سربېره د ځمکې له لارې هم پر ايران بريدونه کوي او غني کړي يورانيم به ترې وړي.
