ننګرهار کې د زېړي یا هیپټایټس ناروغۍ د مخنیوي نړیوالې ورځې په مناسبت جوړې شوې غونډه کې روغتیايي مسوولین وايي چې که څه هم په دې ولایت کې د ژېړي په ګډون د یو شمېر ویروسي ناروغیو کچه راټیټه شوې، خو د وقایوي تدابیرو نه مراعتول، د دغو ناروغیو د بیا زیاتېدو لامل کېدای شي.
د مسوولینو په خبره، اوسمهال د ژېړي په ګډون د ګڼو ویروسي ناروغیو د تشخیص او درملنې اسانتیاوې په وړیا توګه برابرې شوې دي او خلک باید د خپلې روغتیا د خوندي ساتلو لپاره پر وخت معاینات ترسره کړي او د ناروغۍ د نښو په څرګندېدو سره، روغتیايي مرکزونو ته ورشي.
د ننګرهار عامې روغتیا رییس امین الله شریف وايي: « موږ په بېلابېلو شفاخانو کې د تور او سپین ژېړي لپاره ټېسټونه او معاینات لرو. همدارنګه د ساري ناروغیو لپاره انتاني روغتون لرو چې د مختلفو سویو ناروغانو علاج په کې کېږي. زه ویلی شم چې ساري ناروغۍ د نورو کالونو په پرتله کمې او کنټرول شوې دي.
چارواکو د عامه پوهاوي پر ارزښت هم ټینګار وکړ او وویل چې رسنۍ کولی شي وقایوي پیغامونه تر ډېرو خلکو ورسوي.
د دوی په خبره، د عامه پوهاوي پروګرامونو پراختیا به نه یوازې د ناروغیو په مخنیوي کې مرسته وکړي بلکې د رسنیو د ملاتړ زمینه به هم برابره کړي.
د ننګرهار اطلاعاتو او فرهنګ ریاست کې د اطلاعاتو آمر، قریشي بدلون وايي: « د عامې روغتیا ریاست له رهبرۍ غوښتنه کوو چې د عامه پوهاوي په برخه کې د اطلاعاتو او فرهنګ ریاست یا وزارت سره پوره همکاري وکړي او عامه پوهاوی ترسره کړي. په دې سره به هم موږ وقایه کړې وي او هم به مو خلکو ته پیغام رسولی وي، ناروغۍ به مو کنټرول کړې او هم به د رسنیو له اوسني کمزوري اقتصادي وضعیت ملاتړ کړی وي.»
روغتیاپالان بیا وایي، ژېړی د ککړې وینې د انتقال، د غیر اسټریل پېچکاریو او ستنو کارولو، د جراحۍ او نورو تېرو وسایلو د ګډ استعمال او په ځینو ډولونو کې د مور څخه ماشوم ته د انتقال وړ دی.
دوی سپارښتنه کوي چې خلک دې یوازې له اسټریل طبي وسایلو استفاده وکړي، د وینې د انتقال پر مهال دې د وینې معاینه یقیني کړي او له هر ډول غیر خوندي وسایلو دې ډډه وکړي.
روغتیا پال عبد الرشید وفا وايي: « خلک د هغه زرقیات نه کوي چې اړتیا ورته نه لري. د ډاکټر له مشورې پرته دې درمل او په ځانګړې توګه زرقي درمل نه اخلي. همدارنګه له ستنو او تېرو څیزونو دې ځان وژغوري او په وخت دې د وینې معاینات ترسره کړي. د دې لپاره زموږ مرکزونه درلته شته او د دوی معاینات په وړیا توګه ترسره کېږي.»
ډاکټران په دې اند دي چې د وقایوي سپارښتنو عملي کول، پر وخت معاینات ترسره کول او د عامه پوهاوي پراختیا، د ژېړي او نورو ویروسي ناروغیو د مخنیوي لپاره مهم ګامونه دي او د خلکو همکاري کولی شي د دغو ناروغیو د خپرېدو مخه ونیسي.
