د امریکايي ورځ پاڼې واشګنټن پوست په خپل راپور کې د یوه اسرائیلي چارواکي له قوله ویلي، پر ایران د اسرائیلو توغندیز بریدونه د هغو بریدونو غچ اخیستل ول چې ایران د اسرائیلو په خاوره د سلګونه بې پیلوټه الوتکو او توغندیو په وسیله ترسره کړل .
له دې سره امریکا چې د ایران او په منځني ختیځ کې د ایراني ملاتړو ډلو پر وړاندې د اسرائیلو ستر مالي ملاتړ ته یې دوام ورکړی د دې بریدونو په تړاوو یې رسمي غبرګون نه دی ښودلی .
د دې ترڅنګ د بریتانیا لومړي وزیر ریشي سونانک چې په سیمه کې یې د کړکېچ له پراخېدو سره مخالفت ښودلی او ویلي دي، اسرائیل حق لري د ځان دفاع وکړي.
سوناک وايي:« د دوشنبې په ورځ د ایران له خوا پر اسرائیلو بریدونه نامسووله پرېکړه وه. ما د اسرائیلو لومړي وزیر بینیامین نتنیاهو ته ویلي چې په سیمه کې د کړکېچونو دوام د هېچا پر ګټه نه دی خو اسرائیل حق لري چې د ځان دفاع وکړي.»
په ورته مهال د ایران امنیتي چارواکو ویلي، د ایران په خاوره د اسرائیلو له لورې هېڅ ډول برید نه دی ترسره شوی.
چارواکو زیاته کړې ، د چاودنو کوم غږونه چې اورېدل شوي د ایران په دننه کې محسوس شوي دي .
بل خوا د ملګرو ملتونوعمومي منشي انټونیوګوتېریش په منځني ختیځ کې روان وضعیت په سیمه کې د کړکیچونو دپراخېدو په مانا بللی.
ګوتېریش له نړیوالې ټولنې غوښتي چې دعامه وګړو د خوندیتوب لپاره دې دغچ اخیستنې لړۍ ودرول شي .
هغه زیاته کړې:« منځنی ختیځ د اور په لمبو کې دی. نړیواله ټولنه باید پر ګډه کار وکړي تر څو د هغو ګواښونو مخنیوی وکړي، چې عام وګړي په کې قرباني کېږ.، د غچ اخیستنې خونړۍ دورې د پای ته رسېدو وخت دی.»
بل پلو د سیاسي چارو یو شمېر کارپوهان وايي، په سیمه کې روان وضعیت به افغانستان هم بې اغېزې پرېنږدي.
د دوی په خبره د اسرائیلو او ایران تقابل به په سیمه کې د ډېری هېوادونو سیاسي او اقتصادي ثبات ته زیان ورسوي او دغه لانجه به په غزې کې د اسرائیلو په بریدونو کوم د پام وړ اغېز ونه لري.
د سیاسي چارو کارپوه عزیز معارج وايي:« د ایران او اسرائیلو کړکېچ په منځني ختیځ او خلیج کې اغیزې لري، کړکېچونه منځته راوړي، بیې به لوړې شي، د تېلو بیه به پورته شي او پر افغانستان به یې هم اثرات وي، ځکه ایران له افغانستان سره سوداګریزې اړیکې لري، افغانستان هم یو څه صادرات ایران ته کوي، له ایران هم توکي راځي، د چابهار مساله هم ده، نو په ټوله کې اغیزې خامخا په سیمه باندې کېدونکې ده او د نړۍ پام هم دې جګړې ته کېږي.»
له امریکا پرته جرمني ، چین ، مصر او ګڼ شمېر نورو هېوادو بیا د اسرائیلو او ایران غچ اخیستونکي بریدونه په سیمه کې د بې ثباتې د پراخېدو لپاره لاملونه ګڼلي او په درېدو یې ټینګار کړی دی.
