د امریکا او ایران ترمنځ خبرو لپاره د پاکستان د هڅو له ناکامېدو یوازې یوه ورځ وروسته، سویس د دواړو هېوادونو ترمنځ د مذاکراتو په برخه کې اسانتیاوو برابرولو ته را وړاندې شوی.
د دې هېواد بهرنیو چارو وزارت وياند د روسیې ټاس خبري اژانس ته ویلي، سویس د دې کار لپاره چمتو دی او غواړي له ښکېلو خواوو سره نږدې اړیکې وساتي.
هغه ویلي، د سویس له ټولو هغو ډېپلوماټیکو هڅو ملاتړ کوي چې له سولې او روغې جوړې سره مرسته کولی شي.
مایکل سټېنر ویلي: « سویس تل چمتو دی چې په دې برخه کې خپل ښه خدمتونه او اسانتیاوې وړاندې کړي. بهرنیو چارو وزارت له ټولو اړونده خواوو سره اړیکې ساتي او پلازمېنه بېرن لا له وړاندې چمتوه ده چې له ټولو هغو ډېپلوماټیکو هڅو ملاتړ وکړي چې د سولې په رامنځته کېدا او وده کې مرسته کوي.»
بله خوا، د امریکا ولسمشر پر خپله خواله رسنۍ د هرمز تنګي د کلابندۍ او تړلو خبر ورکړی او وايي، پر هغو بېړیو څار زیاتوي چې نړیوالو اوبو کې دې تنګي ته د تګ راتګ لپاره ایران ته مالیه ورکوي. هغه خبرداری ورکړی چې که ایران پر دوی او د درېیم ګړو هېوادونو پر کښتیو بریدونه وکړي، له سخت غبرګون سره به مخ شي.
په ورته مهال، ډونالډ ټرمپ دا هم ویلي چې له ایران سره په ډېرو برخو هوکړې ته رسېدلی؛ خو په خبره یې هغه څه چې لا تر اوسه پرې توافق نه دی شوی، د اټومي وسلو ستونزه ده.
د نوموړي په خبره، له ایران سره یې جګړه ګټلې، د مقابل لوري ځمکنيو، سمندري او هوايي ځواکونو ته یې سخت زیانونه اړولي، له همدې کبله اوس مهمه نه ده چې ایران بېرته خبرو ته راګرځي که نه.
ډونالډ ټرمپ دغه راز ویلي: « موږ مذاکرات کوو، خو دا چې پایلو ته به ورسېږو که نه؛ توپير نه کوي. لامل یې دا دی چې موږ جګړه ګټلې ده.»
په ورته مهال، د ترکیې او اسراییلو لومړۍ درجه چارواکو ترمنځ له لفظي ناندریو وروسته، د ترکیې ولسمشر د اړتیا پرمهال د اسراییلو پر وړاندې د پوځي اقدام ګواښ کړی.
رجب طیب اردوغان په استانبول کې د اسیاـ سیاسي احزابو نړیوال کنفرانس کې اسراییل په فلسطین او لبنان کې د ماشومانو او بې ګناه انسانانو پر قصدي وژنو تورن کړی او دغه څه یې د انساني حقونو او نړیوالو قوانینو خلاف ډلوژنه او وحشت بللی.
اردوغان زیاته کړې: « لکه څنګه چې قرهباغ او لېبیا ته ننوتو، همداسې موږ د اسراییلو پر وړاندې هم ورته اقدام کولی شو او داسې څوک نه شته چې موږ د دې کار له ترسره کولو را وګرځوي.»
د اسراییل لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو د اردوغان د څرګندونو په غبرګون کې په سیمه کې د خپلو بریدونو پر دوام ټینګار کړی.
نوموړي پر لبنان د تېرې اوونۍ له مرګوني برید وروسته له لبنان سره د سولې خبرو ته چمتووالی ښودلی و او تازه یې په امریکا کې خپل سفیر یوچیېل لېټر له مقابل لوري سره د خبرو مخته وړلو لپاره د مذاکراتي ډلې مشر ټاکلی دی.
