د زده کوونکو له خوا په عملي شویو پروژو کې د ګرځند یا موبایل ټیلفون له لارې د برېښنا مدیریت، روباټ ګارسون، د خوب راوستو عینکې او الکټرونیکي جریده شامل دي چې د پکتیا ولایت د بېلابېلو خصوصي ښوونځیو د زده کوونکو له خوا په امتحاني ډول عملې شوې دي.
د زده کوونکو په وینا، دا هغه نوښتونه دي چې د ټکنالوژۍ له لارې د انسان وخت، انرژۍ او امکانات سپما کوي.
خو دوی له اړوند ادارو غواړي چې په دې برخه کې زیاته پاملرنه وکړي، ترڅو دوی د معاصرې ټکنالوژۍ له پرمختګونو سره همغږي پيدا کړي.
ښوونکی صادق محمد دانش وايي: « موږ هیله لرو چې په دې برخه کې له موږ سره همکاري وشي، یوازې له موږ سره نه بلکې له ټولو دولتي او خصوصي ښوونځیو سره، ترڅو وړ او تکړه زده کوونکي وروزل شي. موږ تمه لرو چې راتلونکي کې دا ډول پروژې لا ډېرې شي.»
زده کوونکي شاکرالله وايي: « زموږ هیله او غوښتنه دا ده چې د ښوونځیو په نصاب کې بدلون راوړل شي، د ټکنالوژۍ او اې آی مضامین په کې ځای شي او د کمپیوټر زده کړو ته ځانګړې پاملرنه وشي.»
زده کوونکی ضیاء الرحمن احمدزی وايي: « له حکومت غوښتنه کوو چې داسې زمینه برابره کړي چې موږ دغو پروژو ته ادامه ورکړو او لا په پرمختللې بڼه یې پلې کړو.»
په پکتیا کې د ښوونځیو د زده کوونکو له خوا دا تجربې داسې مهال کیږي چې له دې مخکې په دې ولایت کې د پوهنتون زده کړیالانو او د لېسو زده کوونکو هم ورته تجربې کړې وې او په خپل لاس جوړ کړي وسایل یې نندارې ته وړاندې کړي وو.
زده کړیالانو او زده کوونکو دواړو یوه اساسي غوښتنه لرله، هغه دا چې اړوند ادارې باید د دوی لپاره لازم امکانات برابر کړي، ترڅو دوی خپلو نوښتونو ته دوام ورکړای شي.
له بلې خوا، د پکتیا ولایت د پوهنې ریاست وايي، د تېر په پرتله په دې ولایت کې د دولتي ښوونځیو ترڅنګ د خصوصي ښوونځیو شمېر هم زیات شوی.
د دوی په خبره، په هغو سیمو کې چې پخوا له ښوونیز بهیر څخه بې برخې وې، اوس ښوونځي او نور ښوونیز مرکزونه پرانستل شوي او هڅه کېږي چې د زده کړو بهیر له اوسنیو اړتیاو سره سم برابر شي.
د پکتیا پوهنې رییس عبدالقیوم فاروقي وايي: « پکتیا کې سږ کال هم ګڼ شمېر نوي خصوصي ښوونځي جوړ شوي. روان کال په داسې ولسوالیو کې هم خصوصي ښوونځي جوړ شوي چې له دې وړاندې په کې هېڅ ډول خصوصي ښوونځی نه و. په ۱۴۰۴ کال په زرمت ولسوالۍ کې ۴ خصوصي ښوونځي تأسیس شوي؛ دغه راز نورو ولسوالیو کې هم خصوصي ښوونځي لرو.»
له پکتیا ور هاخوا نورو ولایتونو کې هم د ښوونځیو او ځانګړو یا تخصصي ښوونیزو ادارو د زده کوونکو له خوا ورته پروژې پلې شوې دي.
خو دا چې د حکومت اړوند ادارې دغې برخې ته څومره پاملرنه کوي، دا د دغو هلو ځلو لاسته راوړنې په ډاګه کوي.
