د پخوانیو کم یاب یا انتيک توکو خرڅلاو په هېواد کې یو له پخوانیو کاروبارونو ګڼل کېږي. دغو توکو په خپل وخت کې خورا ښه کیفیت او لوړ نوم او نښان درلود، خو اوس یې هرات کې د پلور یوازي د ګوتو په شمېر څو هټۍ پاتې دي.
د انتیکو او لرغونو آثارو پلورونکي وایي، دغه آثار اوس له پامه غورځول شوي او دغه کار د دوی بازارونه پیکه کړي دي.
انتیک پلورونکی محمد رضا وايي: « دا زموږ کار او هنر دی او اړ یو، چې یو ډول یې مخکې یوسو. زموږ ګڼو ګاونډیانو د خراب بازار له امله خپل کارونه پرېښودل او نورو کارونو ته یې مخه کړه. که وضعیت همداسې وي، ښايي دا څو پاتې دوکانونه هم خپل کسب بدل کړي.»
د هرات په بازارونو کې د هرې ورځې په تېرېدو سره د دې زینتي او ښکلا ورکونکو توکو د خرڅلاو بازار په کمېدو دی.
پلورونکي د خرڅلاو لپاره د ځانګړي بازار نه شتوالی او د بهرنیو سیلانیانو نه راتګ د خپل کاروبار د پیکه کېدو لاملونه بولي.
محمد عمر، چې له ۳۰ کالو راهیسې د انتیک آثارو د پلورنکو صنف مشر دی وايي، له هنرمندانو د ملاتړ نه کېدو له امله یې څو ځله د خپلې دندې پرېښودو هوډ کړی.
عمر زیاتوي: « شپږ کاله کېږي،چې دا صنف تر کنټرول لاندې لرم. فعلا د سقوط په حال کې دی. د دې کسب لرونکي د دوکانونو کرایې هم له خپل جیب ورکوي.»
ولایتي مسوولین وايي، ستونزې ته یې پام دی او د هواري هڅې یې پيل کړې دي.
د هرات ولایت د اطلاعاتو او کولتور ریاست د کولتور او هنر آمر حمیدالله غیاثي وايي، د پخوانیو او انتیک توکو د پلورنې لپاره ځانګړی ځای په پام کې نیول شوی او په کې کورنیو او بهرنیو پېرودونکو ته اسانتیاوې په پام کې نیول شوې دي.
غیاثي زیاتوي:« د سیاحت صنعت ډېره وده کړې او تمه شته، چې په راتلونکې کې دغه صنعت نوره وده هم وکړي. ټاکل شوې د انتیک پلورونکو لپاره ښه بازار جوړ شي.»
د لرغونو او پخوانیو آثارو مینه وال او پلورونکي وايي، د دغو آثارو د معرفي کولو لپاره د نندارتونونو نه شتون او دغه راز د خلکو لېوالتیا کمېدلو له امله، اوس دغه هنر خپله وروستۍ ساه اخلي او که ورته پاملرنه ونه شي، پاتې څو هټیوال به هم ډېر ژر بدیلو کسبونو ته مخه کړي.
