د اوزبېکستان په ترمز ښار کې د اکتید موسسې له خوا د افغان – اوزبېک متشبثو ترمنځ د درېیم اقتصادي فورم ناسته کې د کوچنیوکاروبارونو ودې او پراختیا په موخه، د ستونزو پر حل لارو دوه اړخیز بحثونه وشول.
مسوولین وايي، هڅه کوي د ورته ناستو له لارې بهرني پانګوال وهڅوي چې په هېواد کې د متشبثینو د ملاتړ او پانګونې په برخه کې ونډه واخلي.
د اکتید موسسې استازی امان الله امین وايي: « موږ زمینه برابره کړې چې د دواړو هېوادونو د پانګوالو ترمنځ افکار تبادله کړو، د سوداګرۍ د ودې لپاره او د دې لپاره ګډ کارکوو چې څنګه کولی شي د دواړو هېوادونو سوداګر د یوبل هېواد ته خپل تولیدات له کوم خنډ پرته صادر کړي.»
د بلخ اقتصاد رییس مولوي سردارمحمد محمدي وايي: « اوزبېکستان د منځنۍ اسیا نورو هېوادونو ته د سوداګرۍ لپاره یوه دروازه ده او باید دغه دروازه لا پراخه شي.»
دلته افغان چارواکو د دواړو لورو ترمنځ د سالمې همغږۍ او ګډو همکاریو له لارې د اقتصادي اړیکو پر پراختیا ټینګار وکړ او له اوزبېک لوري یې وغوښتل چې د افغان تولیداتو د صادراتو لپاره لا ډېرې اسانتیاوې برابرې کړي.
په همدې حال اوزبېک مسوولینو هم ډاډ ورکړ چې افغان سوداګرو سره به د اقتصادي پیاوړتیا لپاره کار کوي.
د بلخ ولایت مقام استازی عبدالهادي بلخوال وايي: « د سوداګرۍ د پراختیا لپاره د ترجیحي سوداګرۍ تړون، د وېزې او ټرانزیټ اسانتیاوې، د حیرتان بندر د فعالیت پراختیا، د ګمرکي پروسو د چټکتیا هڅې، بانکي اسانتیاوې، د صادراتو په ځنډ کې کمښت راوړل او د سوداګریزو مرکزونو د جوړولو پلانونه هغه څه چې په اړه یې لا زیاتو اسانتیاوو ته اړتیا شته.»
د سرخان دریا سوداګرۍ او صنایعو خونې استازی چولې بېک وايي: « اوزبېک سوداګر چمتو دي چې د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګریزو اړیکو د لا پراختیا او اقتصادي همکارۍ د پیاوړتیا په موخه، د ګډو پانګونو له لارې له افغان سوداګرو سره اوږه په اوږه کار وکړي.»
په همدې حال کې د افغانستان خصوصي سکټور استازي د متشبثینو ملاتړ د اقتصادي ودې او د کاري فرصتونو رامنځته کېدو لپاره مهم بولي.
دوی ټینګار کوي چې د سوداګرۍ پر وړاندې د شته خنډونو له منځه وړل، د پانګونې لپاره د اسانتیاوو رامنځته کول او د افغان_اوزبېک پانګوالو ګډې پانګونې کولی شي د خصوصي سکټور فعالیتونه لا پراخ کړي.
د بلخ صنایع او کانونو خونې رییس امام الدین سنايي زاده وايي: « زموږ غوښتنه دا ده چې د اسلامي امارت له خوا چې اوزبېک سوداګرو، پانګوالو او صنعتګرو ته کومه زمینه برابره شوې، باید د دوی حکومت هم ورته زمینې برابرې کړي، باید زموږ خلکو ته هم هماغسې سهولتونه برابر شي لکه څرنګه چې دلته اوزبېکانو ته برابر دي.»
د بلخ سوداګرۍ او پانګونې خونې د رهبرۍ مالي مرستیال معراج الدین پرهېز وايي: « افغانستان او اوزبېکستان یوازې ګاونډيان نه دي بلکې کولی شي ښه اقتصادي او تجارتي شریکان هم و اوسي. بلخ هم چمتو دی چې د افغانستان د یوې تجارتي دروازې په توګه، په دې همکارۍ کې خپل رول ولوبوي.»
دا په داسې حال کې ده چې د اوزبېک چارواکو په وینا، افغانستان د اوزبېکستان د کورنیو تولیداتو لپاره درېیم ستر صادراتي بازار دی.
د اوزبېکستان د چارواکو د معلوماتو له مخې، د ۲۰۲۶ کال په لومړیو شپږو میاشتو کې افغانستان ته د دې هېواد د کورنیو تولیداتو د صادراتو ارزښت له ۹۵۰ میلیونه ډالرو اوښتی چې د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ د مخ پر ودې اړیکو څرګند انځور وړاندې کوي.
