د پاکستان مرکزي بانک افغانستان ته د پاکستان صادراتو ارزښت په اړه شمېرې خپرې کړې چې په کې د تېر په پرتله له نيمايي ډېر کموالی تر سترګو کېږي.
دې بانک په یو راپور کې ویلي دي، چې د روان مالي کال په لومړنۍ نیمايي کې افغانستان ته د پاکستان صادراتو اندازه ۵۶ سلنه کمه شوی او لیکلي دي، چې په دې موده افغانستان ته د صادراتو ټول ارزښت ۲۱۹.۴ ميليون ډالرو ته رسیده.
ګرافیک: د پاکستان مرکزي بانک په راپور کې لیکل شوي: « د روان مالي کال په لومړنۍ نیمايي کې افغانستان ته د پاکستان صادرات ۵۶ سلنه کم شوي.په همدې موده کې افغانستان ته د پاکستان د صادراتو ټول ارزښت۲۱۹ میلونه او ۴۸۹ زره امریکايي ډالر و. د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګریزه راکړه ورکړه د تېر میلادي کال په اکتوبر کې د ډیورنډ د فرضي کرښې په اوږدو کې د دواړو خواو ترمنځ له مرګونو نښتو وروسته ودرېده.»
پر ډیورنډ فرضي کرښه د تګ راتګ او سوداګرۍ له بندېدو سره څه باندې ۱۲زره کانټينره توکي په پاکستان او خيبرپښتونخوا کې اېسار پاتې دي.
د افغانستان او پاکستان د سوداګرۍ ګډې خونې شمېرې هم ښيي، چې د لارو بندښت دوام له امله د افغانستان پرتله پاکستان ډېر زيانمن شوی او په مياشتنۍ توګه شاوخوا د ۲سوه ميليون ډالرو زيان ګالي.
د افغانستان او پاکستان د سوداګرۍګډې خونې ریيس خانجان الکوزی وايي: « دې کې شک نشته چې پاکستان له افغانستان سره لوي واردات او تجارتي کاروبار لري او د کال تقریبا له یو نیم میلیارده څخه تر دوه ملیارده ډالرو پورې موږ ته واردات لري او موږ شاوخوا ۸۰۰ میلیونه دوی ته صادرات لرو، د لارو بندېدو باندې دې کې شک نشته چې ټولو طرفونو ته زیان ورسېد اما پاکستان ته لوی زیان ورسېد او پاکستان هره میاشت ۲۰۰ میلیونه ډالر تاوان کوي.»
د شنونکي په باور، د ډېورنډ فرضي کرښې په اوږدو کې د سودګریزو لارو تړل کېدو سیمهییز اقتصاد، دواړو خواو سوداګرو او عامو خلکو ته پراخ مالي زیانونه اړولي د افغانستان او پاکستان له حکومتونو غواړي، چې سوداګریز مسایل د خبرو له لارې حل کړي.
د اقتصادي چارو شنونکی عبدالنصیر رشتیا وايي: « پاکستان په دې هڅه کې دی چې وکولای شي بیا ځلې له افغانستان سره خبرې وکړي او له سوداګري پيل کړي خو دا هله شونې ده چې پاکستانیان د افغانستان حکومت ته قوي تضمین ورکړي چې په راتلونکې کې په هر دلیل لارې نه تړي او سوداګریزې ستونزې نه رامنځته کوي.»
حکومت له پاکستان سره د سوداګرۍ په اړه تازه څه نه دي ويلي، خو د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال ملا عبدالغني برادر شاوخوا څلور میاشتې مخکې له افغان سوداګرو وغوښتل، چې د سوداګرۍلپاره د پاکستان بدیلونه پيدا کړي.
البته افغان لوري دا پریکړه وروسته له هغې وکړه، چې اسلام اباد د لارو د خلاصولو لپاره هیڅ اقدام ونکړ. اسلام اباد او ځینو کتونکو تر ډیره دا انګیرله، چې د لارو تړل ممکن د افغانستان اقتصاد زیانمن کړي، خو ددغو ټولو انګیرنو برخلاف د پاکستان اقتصادي زیان څو برابره زیات دی.
