د افغانستان او پاکستان ترمنځ له روان کړکېچ څو میاشتې تېریږي، خو لا هم دا کړکېچ چې د دواړو هېوادونو ترمنځ د وسله والو نښتو سبب هم ګرځېدلی، کومه حل لاره یې نه ده موندل شوې.
که څه هم د چین په منځګړیتوب د کابل او اسلام اباد ترمنځ ارومچي ښار کې شوې خبرې اترې مثبتې ارزول شوې دي، مګر لا څرګنده نه ده چې د خبرو بل پړاو به کله ترسره کېږي.
دا په داسې حال کې ده چې له دې وړاندې د قطر، ترکیې او سعودي عربستان په منځګړیتوب له شویو خبرو څخه د پاکستان څو ځلې شاتګ د دواړو هېوادونو ترمنځ اړیکې لا خرابې کړې.
د پښتونخوا ملي عوامي ګوند مشر محمودخان اڅکزي د پاکستان پارلمان ته خبرو کې ویلي، له کابل سره باید روانه کشاله د خبرو له لارې حل شي.
نوموړي زیاته کړې، روانې ناخوالې د دواړو هېوادونو په زیان دي او ښه خبره دا ده چې دواړه لوري خبرو ته غاړه کېږدي او د یو بل مشروع غوښتنې ومني.
اڅکزي زیاته کړې: افغانستان سره د لارو له تړل کېدو وروسته په پنجاب کې د بزګرانو سبزیجات مکمل خراب شوي. همدارنګه د لارو له تړل کېدو وروسته کارونه په ټپه درېدلي، زرګونه افریدیان به په ورځني ډول جلال اباد ته تلل، زرګونه د چمن خلک به بولدک ته تلل راتلل، خو اوس دا ټول خلک بې روزګاره شوي. د افغانستان له حکومت سره باید خبرې وشي او ستونزې د خبرو له لارې هوارې شي.»
نوموړی دغه راز وايي، د لارو له تړل کېدو مخکې د پښتونخوا او چمن خلکو په ورځني ډول ښه عاید درلودل او کارونه يې په منظم ډول روان وو،خو اوس ټول بې روزګاره شوي دي.
په ورته مهال، د سیاسي چارو شنونکي وايي، د پاکستان حکومت د شخصي ګټو لپاره د پروژوي حکومت په توګه کارول کېږي.
دوی وايي، د پاکستان رژیم ته د خپلو وګړو مشکلات ارزښت نه لري او په لوی لاس ستونزي جوړوي.
د چارو شنونکی اختر محمد راسخ وايي: « د پاکستان نظامیان او استخبارات خپلو موخو ته ورسېدل. دوی د تجارت لاره د خپلو اهدافو لپاره تړلې او هغه وخت به یې خلاصه کړي چې د دوی ګټې په کې وي.»
بله خوا اقتصادي شنونکي وايي چې افغانستان اوس مهال له ګڼو نورو هېوادونو سره سوداګریزې اړیکې لري او د پاکستان لارو تړل کېدو پرې ډېر منفي اغېز نه دی کړی.
د دوی په خبره، د پاکستان او افغانستان د لارو په تړلو کې تر ټولو زیات زیان د پاکستان او خیبرپښتونخوا سوداګر او عادي وګړو کړی.
د اقتصادي چارو شنونکی نورالله عزیز وايي: « کله چې د اړیکو بحث رامنځته کېږي، د افغانستان او پاکستان ترمنځ اړیکې ډېرې پېچلې او مهمې دي. که په هره برخه کې ستونزه رامنځته کېږي، زیان یې دواړو خواوو ته رسېږي. که په تېرو څو میاشتو کې د لارو بندېدل و ارزول شي، ښکاري چې دواړو غاړو کافي زیان کړی او ستونزې جوړې شوې دي.»
د شنونکو په خبره، افغانان د پاکستان او خیبرپښتونخوا له خلکو سره فرهنګي اړیکې لري او حکومت يې په لوی لاس غواړي د دواړو غاړو اوسېدونکو تر منځ ناخوالې رامنځته کړي.
شاوخوا اته میاشتې وشوې چې د کابل او اسلام اباد ترمنځ له نورو اړیکو سربېره، سوداګرۍ هم په ټپه ولاړه ده. د معلوماتو له مخې، په دې منځ کې د دواړو لورو سوداګرو میلیونونه ډالر زیانونه لیدلي.
