د صنعت او سوداګرۍ وزیر په کابل کې د ترکیې له شارژدافیر جنک اونال سره په دوه اړخیزه ځانګړې ناسته کې پر بېلابېلو سوداګریزو مسایلو خبرې کړې.
په دې ناسته کې جنګ اونال، نورالدین عزیزي ته د اقتصادي همکاریو سازمان یا ایکو د وزیرانو په پنځمه اقتصادي ناسته کې چې د راتلونکې نوامبر میاشتې په مه۲۴ او ۲۶مه د دې هېواد په استانبول ښار کې ترسره کېږي، د ګډون بلنه ورکړې.
له دې سره، دا په تېرو څلورو کالو کې لومړی ځل دی چې افغان پلاوی د ایکو سازمان په سرمشریزه کې ګډون کوي.
په دې ناسته کې دواړو خواوو د سوداګریزو اړیکو د پراختیا، ټرانزیټي اسانتیاوو په برابرولو او دغه راز افغانستان ته د بهرنیو پانګونو په جلب او جذب هم خبرې شوې دي.
د صنعت او سوداګرۍ وزارت ویاند اخندزاده عبدالسلام جواد وايي: « په دې لیدنه کې د ترکیې جمهوریت سفیر د افغانستان اسلامي امارت د صنعت او سوداګرۍ له وزیر څخه د اقتصادي همکاریو سازمان د سوداګرۍ وزیرانو په پنځمه ناسته کې چې ټاکل شوې د روان کال د نومبر له ۲۴ تر ۲۶ د ترکیې په استانبول ښار کې جوړه شي، د ګډون لپاره رسمي بلنه ورکړه.»
په ورته مهال، د صنعت او سوداګرۍ وزیر افغانستان کې د چین له سفیر ژاو شینګ سره هم جلا لیدنه کړې او چینايي چارواکي افغان لوري ته د ازادو زونونو سازمان په یوولسم نړیوال کانګرېس کې د ګډون بلنه ورکړې.
ایکو یا د اقتصادي همکاریو سازمان ناسته چې د غړیو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي، تجارتي او ټرانزیټي اړیکو د ودې په موخه هرکال ترسره کېږي، د داځل ناستې کوربه یې ترکیه ده.
د اقتصادي چارو شنونکي په یادو سیمه ییزو اقتصادي ناستو کې د اسلامي امارت د پلاوي ګډون له اقتصادي اړخه مهم ګڼي او وايي، دا ګډون کولی شي د سوداګرۍ د پراختیا، د انرژۍ او پانګې په جذب او د زیربناوو په رغونه کې مهم رول اداء کړي.
د اقتصادي چارو شنونکی عبدالنصیر رښتیا په دې اړه وايي: « په دې سازمان کې د افغانستان د استازي شتون افغانستان ته ډېره ګټه رسولی شي؛ ځکه چې د دې سازمان وروستی هدف د غړیو هېوادونو ترمنځ د ستراتیژيکو اقتصادي اړیکو پياوړتیا ده. هرڅومره چې زموږ ستراتیژيکې اړیکې له دې سازمان سره پیاوړې کېږي، په همدې اندازه د تجارت، ټرانزیټ او پانګونې په برخه کې هم له افغانستان سره مرسته کولی شي.»
ایکو یا د اقتصادي همکاریو سازمان په ۱۹۸۵ زېږدیز کال د ترکیې، ایران او پاکستان له لوري رامنځته شو او اوس مهال د افغانستان په ګډون لس غړي لري. د دې سازمان موخه د اقتصادي، تخنیکي او فرهنګي اړیکو وده او د سوداګرۍ، پانګونې او پرمختګ دوامداره پراختیا بلل شوې.
افغانستان که څه هم د دې سازمان دایمي غړی دی، خو په ۲۰۲۱زېږدیز کال کې له سیاسي بدلون راهیسې يې په لنډمهاله توګه ونه شول کولی د دې سازمان په سرمشریزه کې ګډون وکړي.