د حقوقي چارو کارپوه عبدالسبحان مصباح وايي: « جنګي جرایم، د نړیوالو جرایمو تر عنوان لاندې د افغانستان په نافذه قوانینو کې او ترڅنګ یې په نړیوالو اسنادو کې هم د جرم په توګه پېژندل شوي دي. هر هغه هېواد کې، چې د دې جرم رامنځته کېږي،نو نه یوازې د مطبوع هېواد له لوري باید هغه ته رسېدنه وشي، بلکې د نړیوالو اصولو پر بنسټ د امنیت شورا او د جزا نړیواله محکمه په دې کې مداخله کولائ شي.»
د جګړې اړخونو اوس مهال د خلکو له کورونو او له هغو ځایونو ګټه اخلي، چې بازار او یا ګڼه ګوڼه په کې وي، چې وروسته بیا ټوله مرګ ژوبله عام ولس ته اوړي.
د باور غورځنګ مشر نجیب آزاد وايي:« د طالبانو برېدونو همدارنګه جینوسایډ یا ټول وژنه یې پيل کړې. له سپين بولدک نیولې بیا تر غزني او نورو سېمو پورې. نو دا د هغه تړون ښکاره نقض دی،چې د امریکا له متحده ایالتونو سره یې کړی وه. »
بل خوا د افغانستان بشر حقونو سازمان مشر لعل ګل لعل بیا وايي، د جګړې ښکېل اړخونو جنګي جنایتونه کړي او که عاملینو ته یې سزا ورنه کړل شي، حالت نور هم خرابېدی شي.
هغه زیاته کړه:« په خواشینۍ سره افغانستان کې جګړه مدیریت نه ده. په جګړه کې د مجازاتو او مکافاتو کلتور شتون نه لري. په تېر کې هم،چې په جګړه کې جنګي جنایتونه رامنځته شوي،عاملینو ته یې سزا نه ده ورکړل شوې او د محکمې مېز ته نه دې راوستل شوي. نو له همدې امله یو مهم علت یې همدا دی،چې په افغانستان کې اوسني وخت کې د جګړې په کرښو کې جنګیالي دغه ټول قوانین تر پښو لاندې کوي.»
پوښتنه دا ده،چې د جنګي جنایتونو مسوولیت تر ډېره چاته راجع کېږي او ولې یې مسوولیت نه مني.
د حقوقي چارو کارپوه عبدالسبحان مصباح یې په اړه داسې وايي:« په افغانستان کې وروستیو کې جنګي جرایم رامنځته کېږي، تر ډېره حده دا جرایم د طالبانو له خوا رامنځته کېږي. نو اړېنه دا ده، دوی په دغسې جرایمو کې چې په هغه کې ملکي وګړو ته زیان ورسېږي، سیاسي نماینده ګیو او یا هم ملګرو ملتونو پورې اړوند کوم دفترونه چې دي، دې ټولو ته که د جنګونو په لړ کې زیان رسېږي،دا په جنګي جرایمو کې شمېرل کېږي.»
کورنیو چارو وزارت بیا طالبان په جنګي جنایتونو تورنوي او وايي، تل یې د خلکو له کورونو د سنګر په توګه ګټه پورته کړي ده.
د یاد وزارت ویاند میرویس ستانکزی وايي:« طالبان په ټولو هغو سېمو کې چې د افغانستان خلکو پر وړاندې جګړه کوي، پر جنګي جنایتونو لاس پورې کړی دی. دوی د خلکو له کورونو د سنګر په توګه کار اخلي او په سلګونه کورنۍ یې برمته کړي دي. پر هېچا، پر ماشومانو، سپین ګیرو او مېرمنو باندې رحم نه کوي. تر دې دمه یوازې په تېره اوونۍ کې سلګونه ملکي وګړو ته مرګ ژوبله اړولې. »
د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد بیا د جنګي جنایتونو مسوولیت نه مني او وايي،ډېری جنایتونه د هوايي بمباریو له لارې شوي او داسې اسناد نه شته،چې دوی دې پر جنګي جنایتونو مرتکب شوي وي.
