ډېری وختونه په ګاونډیو هېوادونو او په ځانګړې توګه پر ايران او پاکستان نیوکه کېږي چې له افغانانو سره زور زیاتی کوي او په بېلابېلو بهانو یې زندانونو ته اچوي.
خو په يوه تازه اقدام کې ايران پر دوو هغو افغان وګړو د اعدام حکم تطبيق کړی چې دغلته له مودې راهيسې بنديان ول.
د ایران بشر حقوقونو سازمان په دې اړه یوه راپور کې ويلي، ایراني چارواکو د تېرې شنبې پر ورځ دوه تنه افغانان چی جرم یې لا تر اوسه مالوم نه دی، د ایران په (کرج) زندان کې اعدام کړي.
د سیاسي چارو کارپوهان وايي، د حقوقي نورمونو له مخې د جرم ارتکاب په صورت کې مرتکب کس بايد په خپل هېواد کې د کړې جرم سزا وويني او په خبره يې، هېڅ هېواد حق نه لري چې د نورو هېوادونو وګړي په خپلسري توګه مجازات او يا يې اعدام کړي.
دوی له سرپرست حکومته غواړي چې له هېواد بهر د ټولو افغان وګړو سياسي او ټولنيز حقونه خوندي کړي.
د سیاسي چارو کارپوه سمیر انګار وايي: « د نړیوالو اړیکو او قوانینو پر بنسټ مجرم باید په خپل هېواد کې قصاص شي. اسلامي امارت ته په کار ده چې هر افغان وګړی چې هر چېرته ژوند کوي د هغه د حق او حقوقو پوښتنه وکړي او له حقه یې دفاع وکړي.»
بل خوا بهرنیو چارو وزارت په ايران کې د تازه اعدام شویو افغانانو په اړه څه نه وایي، خو زیاتوي چې د ایران له زندانونو څخه یې تر اوسه شاوخوا ۱۶۵۹ کسان چې په زیاترو یې د اوږد عمر قید ختلی و، ازاد کړي او پر یو شمیر نورو افغان زندانیانو چی د اعدام حکم ختلی، هېواد ته يې د را انتقال په موخه له ايراني چارواکو سره خبرې روانې دي.
د بهرنیو چارو وزارت ویاند احمدضیاء تکل وایي: « له ایرانه د افغانستان اسلامي امارت په هڅو ۱۶۵۹ تنه افغان زندانیان چې ځېني یې د اوږد عمر په بند محکوم وو؛ راخوشې شوې دي او د اعدام پر جزا د محکومو کسانو په اړه هم جدي هڅې روانې دي او ځېنو ته د اسلامي امارت په هڅو عفوه شوې او ځېنې نورو په اړه هم امیدونه شته، چې له اعدامېدو خلاصون ومومي او ان شاءالله نه به اعدامېږي.»
دا په داسی حال کی ده، چی ایران د روان ۱۴۰۲ کال د لېندۍ پر ۱۳مه د فاروق په نوم یو افغان ځوان چې د هرات د غوریانو ولسوالۍ اوسېدونکی دی، ایراني پولیسو یو کال وړاندې د نشهيي توکو په تور نیولی و او اعدام يې کړ. په يوه بله قضيه کې یاد هیواد د روان ۱۴۰۲ کال په لړم میاشت کې هم دری تنه افغانان اعدام کړل.
