افغانستان کې د اسلامي امارت بیا ځلې واک ته د رسېدو دوه کاله او څو ورځې تېرېږي، خو تر اوسه پورې هېڅ هېواد ورسره رسمې تعامل نه دی کړی.
د اسلامي امارت ویاند ذبیح الله مجاهد یو ځل بیا له نړيوالې ټولنې غوښتنه کړې چې د رسميت پېژندنې پر وړاندې دې پلمې نه لټولي او په خبره يې د ياد هدف ترلاسه کولو لپاره يې ټول شرايط پوره کړي.
مجاهد ډاډ ورکوي چې هېڅ وسلهواله ډله په افغانستان کې فعاليت نه لري او نه به هم د دې اجازه چا ته ورکړي چې د افغانستان خاوره د نورو هېوادونو پر ضد وکاروي.
مجاهد زیاته کړې: « امنیتي وضعیت په افغانستان کې سل په سلو کې ډېر ښه دی او هغه ډلې ټپلې چې د افغانستان امنیت یې خرابوه د اسلامي امارت د نظامي ځواکونو له قاطع برخورد سره مخ شوي.»
مجاهد د نجونو زدهکړې او د ښځو له لوري کار کول کورنۍ موضوع ګڼي او په خبره يې هېڅ هېواد ته اجازه نه ورکوي، چې د افغانستان په کورنیو مسایلو کې لاسوهنه وکړي.
خو د نړیوالو اړیکو یو شمېر کارپوهان وایي، ترڅو سرپرست حکومت په خپل بهرني سیاست کې تغیرات رانه ولي، نو د رسميت پېژندنې تمه دې نه کوي.
د نړیوالو اړیکو کارپوه سمیر انګار وايي:« شاوخوا په ۱۵ هېوادونو کې د افغانستان سفارتونه او استازولۍ اوسنیو حاکمانو ته سپارل شوي او همداشان په ځېنو مجالسو او کانفرانسونو کې د اوسني دولت استازو ته ونډه ورکول کېږي.»
د نړیوالو اړیکو کارپوه نجیب الرحمن شمال وايي:« اوسنی حکومت دې یو ټولشموله او د خلکو د غوښتونو او د دوحې له تړون سره سم ځان برابر کړي، ښځې او د افغانستان مهم قشر په هره برخه کې وټاکي، ځکه دوی له ټولو علمي، سیاسي او فرهنګي فعالیتونو منعي شوي دي.»
کارپوهان له اسلامي امارت غوښتنه کوي، چې د ښځو او نجونو زدهکړو او کار پر وړاندې لګول شوي محدویتونه لرې کړي ترڅو تعامل ته لاره خلاصه او ورسره به افغانستان له سیاسي او اقتصادي انزوا راووځي.
د سیاسي چارو کارپوه محمد زلمی افغانیار وايي: « هېله من یم چې د دواړو لوریو د ملي ګټو پر بنسټ تعامل د بحث موضوع شي او نړۍ هم وغواړي چې افغانستان د خپلو خلکو د غوښتونو سره سم حاکمیت ولري.»
له دې وړاندې هم د سرپرست حکومت چارواکو له هېوادونو د تعامل غوښتنه کړې وه، خو دا هېوادونه بيا په دې اړه د نړيوالې ټولنې له دريځ سره همغږي ښيي او د تعامل ترڅنګ رسميت پېژندنه پر يو لړ مسايلو پورې مشروطوي.
