د ایران ستر مذهبي مشر آیتالله سید علي خامنهيي چې د دې هېواد ټولې واګې يې په لاس کې وې، د فبرورۍ په ٢٨مه د امریکا او اسراییلو د ګډو هوايي بریدونو په پایله کې په خپل استوګنځای کې ژوند بايلود.
علي خامنه يي په ١٣١٨ لمریز کال د مشهد ښار اړوند په میردامادیانو کې زېږېدلی و. هغه له یوې روحاني کورنۍ سره تړاوو درلود او د لسیزو سیاسي ژوند په درشل کې له سختو لوړو ژورو تېر شوی.
نوموړی پر بېلابېلو سياسي موقفونو لکه د ایران انقلاب ساتونکي ګارد(سپاه) قومانداني، د ایران اسلامي شورا غړی او رییس، د ايران ولسمشر او د روحالله خمیني له مړینې وروسته د مذهبي مشر په توګه پاتې شوی.
علی خامنه یي په ۲۰۱۶ کال کې د اټومي پروګرام پر سر له امريکا او لوېديځ او په منځني ختيځ کې له اسرایيل سره تقابل يې د رهبرۍ پر وړاندې عمده ننګونې شوې.
له اسراییلو څخه د امریکا ملاتړ نه یوازې په ٢٠٢٣ زېږدیز کال کې پر غزې د اسرایيلي ځواکونو یرغل ته لاره هواره کړه بلکې ورسره سم یې په یمن، لبنان، سوریې او ان ایران کې هم د مخالفانو ځپلو لپاره پلمې ورکړې.
علي خامنه يي له ژوند بایللو يوازې څو ورځې وړاندې په خپله وروستۍ وینا کې د ایراني وګړو لاریونونه کودتا وبلله.
د ایران ژوند بایللي مذهبي مشر آیتالله علي خامنه يي ویلي وو: « زه تاسو ته په یوه کلمه کې وایم څه چې وشول هغه یوه کودتا وه، خو ماته شوه. داسې نه وه چې ووایو یو شمېر ځوانان یا غیر ځوانان غوسه شول او په اعتراضي یا تخریبي حرکتونو يې لاس پورې کړ. دا یوه کودتا وه مګر د ایراني ملت تر پښو لاندې ایره شوه.»
ايراني رسنيو له خوا دا هم تایيد شوې چې د شنبې په ورځ د اسرایيلو او امريکا په بريدونو کې د خامنهيي لور، زوم او لمسي هم ژوند بایللی او د زوی احتمالي ژوند بایللو راپورونه يې هم ورکړل شوي دي.
ایران د امریکا او اسراییلو د بمباریو پر وړاندې غچ اخیستونکي بریدونه پیل کړي او ګواښ يې کړی چې په سیمه کې به د امریکا پوځي اډې او په خپله اسرایيل مخامخ هدف وګرځوي.
په راپورونو کې راغلي، ایران د ځوابي اقداماتو په پیل کېدو سره په متحده عربي اماراتو، قطر، بحرین او اردن کې د امريکا پر اډو او اسراییلو د توغندیو او بې پيلوټه الوتکو بریدونه کړي.
د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان وايي: « دا ستر جنایت به هېڅکله بېځوابه پاتې نه شي او د اسلامي نړۍ او اهل تشیع په تاریخ کې به یوه نوې پاڼه پرانېزي. موږ به پوره ځواک او ټینګې ارادې ځواب ورکړو او د بریدونو عاملین به پر خپلو کړنو پېښمانه کړو.»
په ورته مهال، امریکا يو ځل بیا خبرداری ورکړی چې د ایران هر ډول ځوابي اقدام به د واشنګټن له جدي غبرګون سره مخ شي.
د امریکا ولسمشر ډونالد ټرمپ وايي: « ایران ویلي چې نن به ډېر سخت برید وکړي. تر هغې هم سخت چې له دې وړاندې یې کړي؛ خو دا کار دې نه کوي او که یې وکړ، موږ به پرې داسې ځواک وکاروو چې تر اوسه یې ساری نه وي لیدل شوی.»
د ایران ولسمشر مرستیال محمد مخبر ویلي، د خامنهیي له ژوند بایللو وروسته د هغه د مسوولیتونو انتقال پړاو چارې د ولسمشر مسعود پزشکیان، د قضاییه قوې مشر او د انقلاب ساتونکې شورا د یوه فقیه غړي له لوري پر مخ وړل کېږي.
د ایران مذهبي مشر ٨٦ کاله عمر وکړ او د خپل ژوند ډېره برخه یې له سیاست او مذهبي دعوت سره تړلې وه.
