د ۲۰۲۵ میلادي کال د ډسمبر میاشتې ۲۸ نېټه وه چې د ایران په ځینو ښارونو کې یو شمېر دوکاندارانو او په واټونو کې ګرځنده پلورونکو د خوراکي توکو او بهرنیو اسعارو پر وړاندې د ایراني اسعارو د بیو لوېدو په اعتراض کې لاریونونه پیل کړل.
لا ډېر وخت تېر شوی نه و چې د دوی سوله ییز شعارونه د حکومت ضد او سیاسي شعارونو باندې بدل شول.
د ایران د مذهبي مشر له حکم وروسته د دې هېواد پوځي ځواکونو د احتجاجونو د لا پراخېدو د مخنیوي په خاطر لاس په کار شول، خو له دې سربېره، د ایران په ځینو ښارونو کې دا احتجاجونه لاهم دوام لري.
دا اعتراضونه یوازې په ایران کې دننه محدود پاتی نه شول، بلکې په سویډن، بریټانیا، اسکاټلنډ، هسپانیا، کاناډا او یو شمېر نورو هېوادونو کې مېشتو ایرانیانو چې د ایران د شاهي دورې بیرغونه یې له ځانه سره لېږدول، په ایران کې له روانو اعتراضونو څخه خپل ملاتړ اعلان کړ.
له بلې خوا، ایران کې د انټرنېټي خدماتو د بندولو له کبله د دغو احتجاجونو په لړ کې د مرګ ژوبلې او د احتجاج کوونکو د نیولو په اړه بېلابېلې شمېرې خپروي.
په دې ترڅ کې بيبيسي په یو خبر کې ویلي چې تردې دمه شاوخوا سل احتجاج کوونکي وژل شوي دي، خو نورو رسنیو بیا د مرګ ژوبلې شمېر پنځوس تنه ښودلې او وايي، په زرګونو کسان نور نیول شوي هم دي.
له احتجاج کوونکو سره د ایران د حکومت چلن بله ستونزه ده چې د یو شمیر هېوادونو او نړیوالو سازمانونو غبرګونونه یې له ځانه سره درلودل. د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ په ټولنیزو رسنیو کې یو ځل بیا له احتجاج کوونکو څخه خپل ملاتړ څرګند کړی.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرامپ ویلي: « ایران ازادي ته ګوري او داسې چې ښايي مخکې له دې یې ساری نه وي لیدل شوی. د امریکا متحده ایالتونه په دې برخه کې مرستې ته چمتو دی.»
په ورته وخت کې د اروپايي کمیسیون مشرې په خپله ایکس پاڼه د احتجاج کوونکو پر وړاندې د ایران د حکومت چلن ته په کتو لیکلي، اروپا په بشپړه توګه د احتجاج کوونکو سره ولاړه ده.
د اروپا کمیسیون مشره اورزولافون درلاین وايي: « اروپا په بشپړه توګه له دوی سره ولاړه ده. موږ د تاوتریخوالي په وسیله د دې جاییزو احتجاجونو ځپل په څرګند ډول غندو. د دې ځپلو عاملان به په تاریخ کې ثبت شي. موږ د ټولو نیول شویو احتجاج کوونکو د ازادولو غوښتونکي یو. موږ د انټرنېټې خدماتو د بیا فعالولو غوښتنه هم کوو او په نهایت کې د انسانانو د بنیادي حقوقو درناوی غواړو.»
خو د امریکا او اروپايي کمیسیون په خلاف، یمن بیا د ایران له حکومت څخه خپل بشپړ ملاتړ اعلان کړی.
د دغو احتجاجونو له پیل راهیسې، ایراني چارواکي له احتجاج کوونکو سره د مناسب چلن سپارښتنه کوي او د نړۍ له هېوادونو غواړي چې د ایران په کورنیو چارو کې دې لاسوهنه نه کوي.
د دغو احتجاجونو په اړه په یو وروستي پرمختګ کې د ایران مذهبي مشر ایت الله علي خامنه یي په خپله اېکس پاڼه د یو انځور په خپرولو سره لیکلي، د ایران ولس به د دغو احتجاجونو په وړاندې بریالی شي.
آیت الله علي خامنه يي ویلي: « انشاءالله ژر به الله د بري احساس د ایران د خلکو په زړونو کې واچوي.»
د ایراني رسنیو په وینا، زیات شمېر خلک وروسته له هغې چې احتجاج کوونکو په ځینو ښارونو کې د عامه خدماتو مرکزونه یې زیانمن کړل او ان د ځینو جوماتونو انځورونه هم خپاره شول چې د دوی په وینا، د احتجاج کوونکو له خوا سوځول شوي، د حکومت په پلوۍ واټونو ته راوتلي دي.
ایراني رسنۍ دا هم وايي، حکومت توانېدلی چې د احتجاجونو د پراخېدو مخه ونیسي، خو دا یې هم ویلي چې په دې هڅو کې له سلو تنو زیات پولیس ځواکونه هم په بېلابېلو ښارونو کې وژل شوي.
