د عامې روغتيا وزارت او ملګرو ملتونو چارواکي په ورکشاپ کې سره راټول شوي، ترڅو د رواني ناروغيو په اړه د ځينو موندنو د خپرولو ترڅنګ په دې هم بحث وکړي چې څنګه په دې برخه کې عدالت غوښتنه او د رواني ناروغيو مخنيوي لپاره پلان جوړ کړي.
عامې روغتیا وزارت موندلي چې اوس مهال د ټول هېواد په کچه په هرو ۴ کسانو کې يو هغه يې له شديد رواني فشار سره مخ دی. دوی د ملګرو ملتونو په شمول له نړيوالو غواړي چې پر رواني ناروغيو د اخته کسانو په درملنه کې همکارۍ لا زياتې کړي.
د عامي روغتیا وزارت د پلان او پالیسۍ معین محمد حسن غیاثي وايي: « د نړۍ په کچه شاوخوا ۴۵۰ میلیون تنه په رواني ناروغیو اخته دي او دا د نړۍ په کچه د ناروغیو ۱۳ سلنه تشکیلوي. له هرو څلورو تنو یو تن د خپل عمر په اوږدو کې له رواني اختلالونو ځورېږي. ټول هېوادونه باید د دې واقعیت په درک کولو سره ګډه همکاري او پانګونه ولري.»
چارواکي که څه هم په وروستيو کالونو کې د رواني ناروغانو شمېر نه په ډاګه کوي، خو د ۲۰۱۸ کال د موندنو له مخې وايي،۵۰ سلنه افغانان پر رواني ناروغيو اخته دي او اقتصادي ستونزې، کډوالي او تېرې جګړې يې لاملونه بولي.
د عامې روغتیا وزارت د رواني روغتیا آمر وحیدالله افغان وايي: « هغه ټولنه چې ماشومان او ځوانان یې ذهنا ً سالم وي، راتلونکی یې باثباته، پیاوړی او خوشاله وي. له بده مرغه زموږ ماشومان او ځوانان له بېلابېلو ټولنیزو، اقتصادي او رواني فشارونو سره مخامخ دي. دا ډول سروې له موږ سره مرسته کوي چې د هغوی اړتیاوې په عملي او دقیق ډول وپېژنو.»
ملګرو ملتونو هم پر رواني ناروغيو د اخته کسانو شمېرې راټولې کړې او له مخې يې پر يادو ناروغيو اخته ۹۵ سلنه ماشومان له روغتيايي خدمتونو بې برخې بولي.
د دې سازمان د ماشومانو ملاتړ صندوق(یونیسف) د معلوماتو له مخې، پر رواني ناروغيو اخته يو شمېر کسان د بېوزلۍ، ننګ او ټولنيزو محدوديتونو له امله هم له درمنلې پاتې دي او ياد صندوق يې په درملنه کې د همکارۍ ډاډ ورکوي.
د افغانستان لپاره د یونیسف استازي مرستياله اندریا جیمز وايي: « په افغانستان کې تر بل هر وخت زیات ماشومان د بېلابېلو لاملونه له کبله له رواني ستونزو او فشارونو سره مخ دي. فقر، کډوالي او محدودیتونه د دې لامل شوي چې په افغانستان کې پر رواني ناروغيو د اخته ماشومانو شمېر ډېر شي. په دې هېواد کې ۹۵ سلنه ماشومان چې له رواني فشار کړېږي، له رواني روغتیایي چوپړتیاوو بې برخې دي او موږ ژمن یو چې په افغانستان کې د ټولو ماشومانو او لویانو درملنه وکړو.»
ځيني ماشومان چې تازه له رواني ناروغيو رغېدلي وايي، نړۍ دې په افغانستان کې پر دې ناروغۍ د اخته کسانو په درملنه کې پوره همکاري وکړي.
له رواني ناروغۍ رغېدلی مروان شېرزاد وايي: « ماشومان او ځوانان اړتیا لري چې خوندي ځایونه ولري، ترڅو خبرې، زده کړې او لوبې وکړي.»
ډاکټران وایي، پر رواني ناروغیو د اخته کسانو شمېر له رسمي خپرو شویو شمېرو ځکه ډېر دی چې په خبره یې، پرې اخته ځيني کسان د خپل درک له مخې د رواني ناروغيو د درملنې مرکزونو ته مراجعه نه کوي او ځان نه په کې ثبتوي.