له ایرانه د افغان کډوالو د جبري اخراج له شدت سره هممهاله، د ملګرو ملتونو د کډوالو چارو عالي کمېشنر فیلیپو ګرانډي په ایران کې د دې هېواد بهرنیو چارو وزیر سره په لیدنه کې د افغان کډوالو په اړه خبرې کړې.
نوموړي له تهران غوښتي چې د افغان کډوالو جبري اخراج په لړ کې بشري حقونه او انساني کرامت په پام کې ونیسي.
په ورته مهال، د ایران بهرنیو چارو وزیر هم د بېرته ستنېدو پر مهال د افغان کډوالو د انساني کرامت پر ساتلو ټینګار کړی او په خبره یې، د کډوالو ستنولو بهیر له سرپرست حکومت او ملګرو ملتونو سره په همغږۍ پیل شوی.
د ایران بهرنیو چارو وزارت ویلي: « ایران له څلورو لسیزو زیاتې مودې لپاره د افغان وګړو کوربه توب کړی او نور باید افغانان خپل هېواد ته ستانه شي. هغه کسان چې په ایران کې غیر قانوني ژوند کوي، ستنول یې مهم دي او یوازې هغه کسان چې په قانوني توګه په ایران کې مېشت دي، زموږ له اسانتیاوو به ګټه پورته کړي.»
د ایران بهرنیو چارو وزیر له نړیوالې ټولنې غوښتي چې په دې برخه کې خپل مسوولیت ترسره او له ستنو کړای شویو کډوالو سره مرستې وکړي.
له دې سره سم، په بشردوستانه چارو کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي مرستیال وايي، له ایرانه د راستنېدونکو افغانانو د ملاتړ لپاره يې ۱۰ میلیونه ډالره ځانګړي کړي او په خبره يې، دا بودیجه د ملګرو ملتونو د مرستو له بېړني صندوق تمويل شوې.
په بشردوستانه چارو کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي مرستیال ټام فلیچر ویلي: « هره ورځ زرګونه افغان کډوال له ایرانه ایستل کېږي چې ډېری يې له سرپناه، روغتیايي پاملرنې او خوراکي توکو لرې پاتې دي. دغه وضعیت به افغانستان کې بشري وضعیت لا پسې بحراني کړي. له ایران راستنېدونکو افغانانو د ملاتړ لپاره ۱۰ میلیونه ډالره ځانګړي شوي، دا پیسې له زیانمنونکو د ملاتړ لپاره دي.»
بل پلو اسلام کلا ته ډېری کسان د اوړي په سخته ګرمۍ کې د مناسبې سرپنا، اوبو او نورو لومړنیو امکاناتو ته له لاسرسي پرته راستانه کړای شوي دي.
ځینې را ایستل شوي کډوال چې له ستونزو سره مخ دي، له سرپرست حکومت غوښتنې لري.
له ایرانه راستون شوی عبدالجبار وايي: « موږ هلته د کډوالۍ ژوند درلود، زموږ ماشومان یې ښوونځيو ته ونه نیول. اوس خپل وطن ته راغلیو یو او غواړو زموږ ماشومان درس ووايي، وطن مو آباد شي او موږ هم خوشبته شو.»
د کډوالو ستونزو ته د رسېدنې عالي کمیسیون بیا وایي، تهران د افغان کډوالو د جبري اخراج په اړه له سرپرست حکومت سره مشوره نه ده کړې او په خبره يې، دغه پرېکړه په يو اړخيز ډول شوې.
د کډوالو ستونزو ته د رسېدنې عالي کمیسیون ویاند احمدالله وثیق وايي: « د ګاونډیتوب دې اصل ته دوی هېڅ ډول ژمنتیا ونه ښوده. د دوی دې پرېکړې د افغانستان په داخل کې او له افغانستان د باندې د خیریه ټولو او ځینې هېوادونو له خوا څخه وغندل شوه او دا نا مناسب قدم وبلل شو. کوم افغانان چې هلته اوسېږي، دا د یوه هېواد وګړي دي او که نور هېڅ نه وي، د بشري حقونو له مخې هم باید داسې پرېکړه نه وای شوې چې په یوه ساعت کې تر ۳۰ زرو تنو را واړول شي؛ دا ښکاره خبره ده چې دومره کسانو ته خدمات وړاندې کول ناشوني دي.»
دا په داسې حال کې ده چې څو ورځې وړاندې د ايران په خراسان رضوي ولایت کې د ایران بهرنیو چارو وزارت استازي اعلان وکړ چې د افغان کډوالو د قانوني استوګنې موده دوه میاشتې نوره هم غځول شوې ده.
د ایراني رسنیو د راپور له مخې، د دې پرېکړې پر بنسټ به د وږي یا سنبلې میاشتې له ۱۵مې وروسته افغان کډوال اړ وي چې د خپلې استوګنې د قانوني ضرب الاجل له ختمېدو سره جریمه هم ورکړي.
