خوست کې د ټولنیزو ستونزو او ناوړه دودونو له منځه وړلو لپاره د قومي پرېکړو په لړۍ کې دا ځل د نیازیو قوم هوډ کړی چې هغه رواجونه او دودونه به په بشپړه توګه بندوي چې له امله یې ټولنیز ژوند له ستونزو او بېلابېلو ننګونو سره مخ دی.
ځايي اوسېدونکي وایي، د نورو سیمو په څېر دلته هم د ناسمو دودونو تر ټولو ډېر زیان ځوانانو او نجونو ته رسېدلی.
د هغوی په باور، که دا ډول پرېکړې په جدي او دوامداره توګه عملي شي، د ګڼو ټولنیزو ستونزو د پای ته رسېدو ترڅنګ به د خلکو ترمنځ د یووالي او متقابل درناوي فضا هم پیاوړې شي.
قومي مشر محمد شریف فاني وايي: « زموږ ټولنه کې ولور ډېر لویه اندېښنه ده. ځوانان مو د ولور پوره کولو لپاره په بهرنیو هېوادونو کې ستړي دي او پېغلې مو په کور ناستې.»
قومي مشر محمد الله وايي: « که ځوانان وغواړي ډېر څه کولی شي، زه له ځوانانو غواړم خپل رول ولوبوي.»
قومي مشر رییس هلال وايي: « نن هغو رواجونو ته د پای ټکی کېښودل شو چې د ټولنې، خلکو او زموږ د دین په زیان وو.»
بله خوا، ځایي حکومتي مسوولین هم د ناوړه ټولنیزو رواجونو د مخنیوي او د ستونزو د حل لپاره د ولسي هڅو ملاتړ کوي.
دوی ډاډ ورکوي چې د اسلامي امارت د مشرتابه د ۱۷مې ګڼې فرمان د اغېزناک تطبیق لپاره به له ولسونو سره بشپړه همکاري وکړي.
د خوست قومونو او سرحدونو رییس، میا محمد ولي صدیقي وايي:« خلک دې په دې فکر وکړي چې زما لور او زوی ولې د ځان وژلو هڅه کوي؟ علت یې په دې ټولنه کې غلط رواجونه دي.»
د خوست اطلاعاتو او فرهنګ رییس محمد صابر صابري وايي: « موږ د قوم دا تړون ستایو، ملاتړ او دفاع یې کوو. همدارنګه، موږ به د دې تړون د مخالفانو خلاف ګام پورته کوو.»
که څه هم په خوست کې د ناوړه دودونو د مخنیوي لپاره پخوا هم ورته قومي تړونونه شوي، خو بشپړ عملي کېدل یې تل له ننګونو سره مخ وو.
د دې ولایت د اوسېدونکو په خبره، ناوړه دودونو په تېرو کلونو کې ګڼې ستونزې او اختلافات رامنځته کړي، خو اوس به د ورته پرېکړو په عملي کېدو سره د ډېرو ټولنیزو ننګونو د حل لپاره زمینه برابره شي.