د نوي تعليمي کال له پيل وړاندې داسې هيلې وې چې سرپرست حکومت به په ټول هېواد کې له شپږم ټولګي پورته ته هم نجونو ته د تعليم او تحصيل اجازه ورکړي، خو له نوي تعليمي کال د څو ورځو په تېرېدو سره د خلکو دا هيلې د يوه بل کال لپاره هم پر ناهيلۍ بدلې شوې.
د بښنې نړيوال سازمان په دې ډول د خلکو ناهيلي کول او نجونو ته د زده کړو اجازې نه ورکول، د سرپرست حکومت له لوري له بشري حقونو ښکاره سرغړونه بولي او زياتوي چې خپل دغه کار په هېڅ صورت نه شي توجيح کولی.
د بښنې نړیوال سازمان زیاته کړې: « په افغانستان کې د نوي ښوونیز کال پیل داسې مهال دی چې له شپږم ټولګي پورته نجونې له زده کړو منع شوې او دا بندیز له بشري حقونو سرغړونه او د توجیه وړ نه ده. طالبان باید نجونو ته هر عمر او په هره کچه ښوونځي ته د تلو اجازه ورکړي او د خپلو توپيري اجنډاوو د پلي کولو لپاره نورې پلمې ونه کړي.»
د بښنې نړيوال سازمان له نړیوالې ټولنې هم غوښتي چې نجونو ته د زده کړو اجازې ورکولو لپاره پر سرپرست حکومت فشار زيات کړي.
يو شمېر زده کوونکې نجونې هم د تعليم او تحصيل حق ته د لاسرسي نه لرلو له امله د خپل راتلونکي په اړه اندېښنه لري او له سرپرست حکومته غواړي چې د زده کړو اجازه ورکړي.
زده کوونکې طيبه رستاقي وايي: « هره ورځ چې تېرېږي، زموږ هیلې هم لا مړاوې کېږي. له اسلامي امارت زموږ غوښتنه دا ده چې زموږ غږ واوري. زده کړې زموږ حق دی او باید د ښوونځیو دروازې خلاصې کړي.»
د سیاسي چارو شنونکي هم د ولس اندېښنو ته په کتو، نجونو ته له شپږم ټولګي پورته د زده کړو اجازې نه ورکولو له امله د ناوړه احتمالي پايلو اټکل کوي او ټينګار کوي چې سرپرست حکومت باید د خلکو روښانه راتلونکي لپاره نجونې ښونځیو او پوهنتونونو ته پرېږدي.
د سیاسي چارو شنونکی واحق فقیري وايي: « دا د افغانانو مشکل دی او موږ باید په خپلو کې لاس په کار شو او د ملګرو ملتونو او یا له نورو نړیوالو ادارو څ په دې اړه مرسته وغواړو، خو اصلي موضوع زموږ خپله افغانان دي.»
درې ورځې وړاندې پوهنې وزارت په داسې حال کې نوی تعليمي کال پیل کړ چې د زده کوونکو د يونيفورم طرحه یې هم بشپړه کړې ده.
له څه باندې درېيو کلونو راهيسې د نجونو د زده کړو ادامې په اړه د طرحې پر جوړولو لاهم د حکومتي چارواکو په خبره کار روان دی.
