د ژباړې او څېړنو مرکز د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت په همکارۍ او د یوه خصوصي پوهنتون په نوښت (بهر ته د افغانانو مهاجرتونه، عوامل، پایلې او حل لارې) په نوم یوه ورځني ملي کنفرانس کې د افغاني سرې میاشتې ټولنې سرپرست وایي، په تېرو څو ورځو کې له ایرانه شاوخوا ۱۵ زره کورنۍ راستنې شوې او په خبره يې په پنډغالو او کمپونو کې ورته لازمې اسانتياوې برابرې شوې دي.
شهاب الدین دلاور هېواد ته د افغانانو د راستنېدو لړۍ ته په اشارې وايي، دغو کسانو ته په ټولو ولايتونو کې د ښارګوټو جوړولو لپاره ځمکې ځانګړې شوې او په کې به د اوسېدنې لپاره ټول امکانات برابر شي.
په دې کنفرانس کې د پوهنتونونو د استادانو له خوا د کډوالۍ ستونزو د حل لپاره علمي مقالې هم وړاندې شوې او د ورته ملي کنفرانسونو جوړول يې د کډوالۍ په مخنيوي کې مهم ياد کړل.
د لوړو زده کړو وزارت چارواکي بيا که څه هم کډوالي د خلکو طبعي حق ګڼي، خو اروپا او نورو لوېديځو هېوادونو ته تګ کډوالي نه بلکې تېښته بولي.
د لوړو زده کړو وزارت مالي او اداري معین حامد حسیب وايي: « یو څه اقتصادي ستونزې به وي چې هغه هم په آرامه او په کراره به الله(ج) حل لارې ورته راوباسي، د ته به زمینه برابره شي چې د افغانستان اسلامي امارت او خصوصي سکټورونه سرمایه ګذاري وکړي او خلکو ته د کار زمینه برابره کړي. تاسو ګورئ په کار پسې یا په اقتصاد پسې له وطنه تلل او هغه اروپا ته تلل، اروپايي ممالکو ته ډېر تللو ته هجرت نه شو ویلی خو فرار ورته ویلی شو.»
د خصوصي پوهنتون مسوولین بیا وایي، د استادانو له لوري د دې موضوع په تړاو په لیکل شویو مقالو کې تر ډېره په اوسنیو شرایطو کې په بهرنیو هېوادونو کې د افغان کډوالو د وضعيت څېړنې او د هویت له لاسه ورکولو په تړاو بحثونه شوي او په حل لارو کې د کډوالۍ لاملونه او هڅونې اصلی ټکي په ګوته شوي.
د سلام پوهنتون رئیس مصباح الله عبدالباقي وايي: « هغه څه چې د کنفرانس په څېړنو کې څېړل شوې هغه دا ده چې په اوسنیو شرایطو کې زموږ کوم افغانان چې د کډوالو په توګه په بهرنیو هېوادونو کې ژوند کوي، د هغوی حالت څه دی، د هغوی حقوقي او اجتماعي حالت څنګه دی؟ بیا په دې باندې بحث شوی دی چې هغوی باندې څه تأثیرات پرېوځي. په ډېرو مقالو کې دا خبره شوې چې زموږ بهر مېشتي خلک هلته په دیني، کلتوري او ارزښتي لحاظ باندې څومره اغېزمن کېږي.»
په دې سربېره، په دې کنفرانس کې د بېلابېلو پوهنتونونو استادانو له لوري چمتو شوي سیمینارونه هم وړاندې شي.
په دغو سیمینارونو کې د مهاجرت د مخنیوي لپاره ملت او سرپرست حکومت ته هر اړخیزې او مهمې لارښوونې او سپارښتنې وړاندې کیږي.
