افغانستان کې پر ملکیانو او ملکي تأسیساتو د پاکستان پوځي رژیم هوايي بریدونه که له یوې خوا د بشري حقونو ښکاره سرغړونې په توګه په نړیواله کچه غندل شوي، ورسره هم مهاله دا اندېښنې هم مطرح شوې دي چې د پاکستان پوځي رژیم ولې د ډېپلوماسۍ پر ځای د دې ډول تاوتریخوالو له لارې خپلې موخې تعقیبوي؟
د افغانستان لپاره د متحده ایالتونو پخواني ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد د ملګرو ملتونو سرمنشي انټونیو ګوټرېش تازه څرګندونو ته چې اسلام اباد او کابل یې د خبرو له لارې د اختلافونه حل ته رابللي وايي، د افغانستان له لوري د ډېپلوماسۍ له مکررو وړاندیزونو سربېره، د پاکستان پوځي رژیم پر تاوتریخوالي ټینګار کړی.
خلیلزاد زیاته کړې: « د ملګرو ملتونو سرمنشي انټونیو ګوټرېش د افغانستان او پاکستان ترمنځ د تاوتریخوالي پای ته رسولو غوښتنه کړې او وايي چې دواړه هېوادونه باید د ډېپلوماسۍ پر بنسټ اختلافات حل کړي. افغانستان په مکرره توګه ډېپلوماسۍ ته ترجېح وکړې او په اړه یې څو طرحې هم وړاندې کړې دي، خو ایا د پاکستان حکومت به د ملګروملتونو سرمنشي ته غوږ ونیسي؟ هغه څه چې زه یې هیله لرم ، خو په اړه یې خوشبین نه یم.»
د افغانستان پر خاوره د پاکستان پوځي رژیم د پرله پسې تېریو ډېری مرګ ژوبله ملکي وګړو ته اوښتې او فرضي کرښې ته څېرمه د جګړې ډېری زیانمن شوي هم عام خلک دي.
شنونکي د پاکستان پوځي رژیم له خوا د دې خپلسرو بریدونو په تړاو د نړیوالې ټولنې په دریځ او تګلارو نیوکې کوي. دوی وايي، نړیوال بشري سازمانونه یوازې د مرګ ژوبلې شمېرې را ټولوي او د مخنیوي لپاره یې پالیسۍ تر سپارښتنو محدودې دي.
د سیاسي چارو شنونکی ادریس محمدي ځاځی وايي: « د پاکستان پر بریدونو د نړیوالو چوپتیا او یوازې د مرګ ژوبلې تاییدول، د افغانستان او پاکستان راتلونکي ته خطر پېښوي. نه باید د افغانستان او پاکستان ترمنځ شته کړکېچ په داسې کچه پاتې شي چې نورو قومونو او ملتونو او په دې سیمه کې پرتو هېوادونو ته سرخوږی جوړ شي.»
د چارو یو شمېر نور شنونکي بیا په دې باور دي چې پاکستان پوځي رژیم د لوېدیځ د اهدافو لپاره پر افغانستان کې د بې ثباتۍ هڅې پیل کړې دي. د دوی په خبره، دا رژیم له لسیزو راهیسې د زبر ځواکو هېوادونو پروژيي جګړې تعقیبوي.
د سیاسي چارو شنونکی عزیز معارج وايي: « پاکستان کولی شي د خبرو له لارې ستونزې حل کړي، خو نه غواړي او د دې کار نیت نه لري. خلیلزاد د پاکستان په پروژو خبر دی او یوازې افغانانو ته خبر ورکوي چې داسې یوه ستونزه شته، ترڅو افغانان یا نړیوالو ته شکایت وکړي او یا هم بالمثل عمل، ترڅو هم پاکستان او هم نړۍ په خپلو پالیسیو کې بدلون ته مجبور شي.»
د افغانستان اسلامي امارت د ترکیې، قطر، سعودي عربستان او چین په منځګړیتوب له پاکستان پوځي رژیم سره له درې تر څلور ځلې رسمي مذاکرات کړي چې هر ځل یاد رژیم د نامعقولو پلمو پر بنسټ د خبرو له مېز تېښته کړې.
