د خوست په غرونو کې له طبیعي ځنګلونو سربېره داسې بډایه شتمنۍ پرتې دي چې ښايي په نږدې راتلونکي کې ددې سېمې د اقتصادي ځان بسیاینې سبب شي.
د دې کاني زېرمو د موندلو تر شاه د هغه چا کیسه خورا حیرانوونکې ده چې د همدې کاني زېرمو موندلو برخه کې یې زیاتې هڅې کړې.
د خوست کانونو او پټرولیم ریاست د جیو ساینس عمومي مدیر طایب شاه برلاس وايي: « موږ په دوه مندو او سپېرې ولسوالیو کې سره زر وموندل. همدارنګه په خوست کوارس، پیډوټ، ګرین ګرنېټ، جسپر، مګنیز، تالک، کلسېټ، سرب او جست لرو .»
د انجینر طایب شاه برلاس او خوست کانونو ریاست په هڅو، تېرو شاوخوا څلورو کلونو کې د دې ولایت په بېلابېلو ولسوالیو او سیمو کې د قېمتي او نیمه قېمتي ډبرو ۴۰ نوی کاني زېرمې تثبیت او موندل شوې دي؛ هغه شمېر چې د خوست د کانونو په تاریخ کې بېساری بلل کېږي.
طایب شاه برلاس په دې اړه وايي: « هغه زېربناوې چې موږ یې په خوست کې تشخیص کوو یا یې اړتیا وینو، نو که موږ په دې برخه کې ځینې معدنیات مقایسه کړو، عواید یې کولی شي له موږ سره تر ډېره حده خوست خودکفا کړي او که بیا د دې ولایت ټول معدنیات وسپړو ، د هېواد په کچه به د عوایدو سترې سرچینې شي.»
نوموړی همدا راز هیله من دی چې که په دې برخه کې شته اړتیاوې درک شي، ښايي د دې ولایت په ګڼو نورو سیمو کې هم د ورته کاني زېرمو د تثبیت او موندنې پراخ فرصتونه رامنځته شي.
د خوست کانونو او پټرولیم ریاست د جیو ساینس عمومي مدیر زیاتوي: « د خوست په قلندر، موساخېلو، نادرشاه کوټ او سپېرې ولسوالیو کې ځینې سیمې او دغه راز د علي شېرو ولسوالۍ یو شمېر سیمې پاتې دي چې پلان لرو په ۱۴۰۵ کال کې یې سروې بشپړه کړو او نورې کاني زېرمې هم پیدا کړو.»
د ځایي مسوولینو د معلوماتو له مخې، دا مهال په دې ولایت کې د کرومایټ ډبرو د قانوني استخراج چارې روانې دي او تمه ده چې په نږدې راتلونکي کې د سرو زرو قانوني استخراج هم پيل شي.
مسوولین ټینګار کوي چې له دې سره هم مهاله به په خوست کې د کاني زېرمو د لا پراخې پلټنې لپاره خپلې هڅې نورې هم چټکې کړي، ترڅو دا طبیعي شتمني د ولایت او هېواد اقتصادي ودې لپاره په اغېزمن ډول وکارول شي.
د خوست کانونو او پټرولیم رییس صادق جان حمزه وايي: « د خوست په تاریخ کې دا لومړی ځل دی چې په دومره لوی تعداد معدنیات کشف شول. د دغو کانونو له ډلې دا مهال د څلورو معدونو فعال قراردادونه لرو چې دوه یې په ګربزو ولسوالۍ، یو په تڼیو او یو هم په ځاځي میدان ولسوالۍ کې دي. د خوست کانونو ریاست انجینرۍ ټیم هڅه کوي نور کانونه هم کشف کړي.»
خوست کې د کاني زېرمو له دې موندنو سره باور دا دی چې دا به نه یوازې د دې ولایت اقتصادي ځان بسیاینې ته لار هواره کړي بلکې تمه کېږي چې په نږدې راتلونکي کې به د هېواد په پراخو بنیادي زېربناوو کې نړیوالې پانګونې هم راجلب کړي.
