د ژغورنې نړیوالې کمیټې د سې شنبې په ورځ د «۱۴۰۰ کال د سلواغې پر ۲۶مه» په خپل تازه راپور کې ویلي،که امریکا او اروپا د افغانستان اوسني وضیعت په تړاو لاس په کار نه شي، لوږه به نور ډېر افغانان هم ووژني.
راپور کې وړاندې راغلي، د افغانستان روان کړکیچ دلته د جګړو او نورو طبیعي پېښو له امله نه بلکې د نړېوالو پالیسیو له امله ده،چې اړتیا ده پر دغو پالیسیو له سره غور وشي.
افغانستان کې د ژغورنې نړیوالې کمېټې ډایرکټره ویکي اکن وايي:« ډېری افغانان اوس پر بشري مرستو ژوندي پاتې دي،چې دا مرستې د حکومت فعالیتونو ځای نه شي نیولی. پر افغانستان د اقتصادي بندیزونو، کنګل شویو پیسو او د بهرنیو مرستو دریدلو اغیزې د هر افغان کور ته رسیدلي دي. افغانستان یوازې مرستو ته اړتیا نه لري، دلته باید اقتصادي چارې پیل شي، ترڅو خلک کار وکړي او خپلې کورنۍ ملاتړ کړي.»
اکن وايي، له تحول مخکې د ۷۵ سلنه افغانانو ژوند پر بهرنیو مرستو متکي و، چې دا مرستې اوس دریدلي او په پایله کې یې د بېوزله خلکو سلنه ۹۷ ته پورته شوې،چې د ځمکې پر سر یې ساری نه لیدل کېږي.
هغه وایي،دلته له وړاندې بشري بېړنۍ وضیعت و،چې اقتصادي بحران لا ورته لمن ووهله او د افغانستان ۲۵ سلنه نفوس یې د لوږې له امله د مرګ له ګواښ سره مخ کړ.
اکن زیاته کړه«افغانان دمګړی د نړیوالو پالیسو سزا ګوري،چې میلیونونه خلک د لوږې له امله د مرګ له ګواښ سره مخ دي. راتلونکو شپږو میاشتو کې باید پرمختګ رامنځته شي او دا چاره د نړیوالې ټولنې په لاس کې ده. که پرمختګ رامنځته نه شي،زیان به یې ډېر لوړ وي.»
د ژغورنې نړیواله ټولنه وایي، په اوس کې څه باندې ۲۳ میلیونه خلک د خوړو له نه خوندیتوب او یو میلیون ماشومان له خوارځواکی سره مخ دي.
دا کمیټه وایي،که د اوسني بشري ناورین مخه ونه نیول شي،روان وضیعت به دومره انسانان ووژني،چې په تېرو شلو کلونو کې جګړې نه دي وژلي.