په کوېټه کې د بلوڅانو په سوله ییزو لاریونونو ډزې، د لاریون کوونکو نیول او وژل او پرې د اوښلن ګاز کارول هغه اقدامات دي چې د شنونکو په باور، کولی شي بلوڅ معترضان افراطیت او توند لارۍ ته اړ کړي.
د سیاسي چارو شنونکي وايي، د پاکستان له لوري د بلوڅانو سوله ییز غږ ته پر ټوپک او تشدد د ځواب ورکول به سوله غوښتونکي بلوڅان هم دې اړ کړي چې د پاکستان نظام پر وړاندې تاوتریخوالي ته مخه کړي.
دوی زياتوي، په کار ده چې پاکستان د بلوڅانو غوښتنې چې له سوله ییزو لارو یې مطرح کوي ومني او پر وړاندې یې له تاوتریخوالي لاس واخلي.
شنونکي په دې باور دي چې د خپلو حقونو ترلاسه کولو لپاره د پاکستان له لوري د بلوڅانو سوله ییزې مبارزې ته د ترهګرۍ نوم ورکول له بلوڅو سره جفا ده.
د سیاسي چارو شنونکی معین ګل څمکنی وايي: « هیله دا ده په پاکستان کې هغه حقونه ورکړل شي چې خلک یې په سوله ییز ډول غواړي، ځکه دا د ټولنې یو اصل دی. که چېرې له تشدد څخه کار اخیستل کېږي، په دې صورت کې ولس هم په نظریاتي لحاظ زیانمن کېږي، قهرېږي او کله چې د قهر لاره ونیسي. د بلوڅانو د یوالي غورځنګ مشره ماهرنګ بلوڅ چې د پاکستان پوځ نیولې ده، هیله ده چې په اړه یې تجدید نظر وشي او له بنده خوشې شي؛ ځکه ماهرنګ مبارزه سوله ییزه ده.»
د د سیاسي چارو کارپوهانو په اند، د بلوڅ لاریونوالو پر وړاندې د پاکستان د ریاست چلن له یوې خوا له بشري حقونو سره په ټکر کې دی او له بلې خوا، د دې هېواد امنیتي ادارې په لوی لاس دغه خلک پر نورو لارو تګ ته اړباسي.
دوی وايي، که دغه کار دوام وکړي، پاکستان به له سختو سیاسي او امنیتي ستونزو سره مخ شي.
د پوهنتون استاد فیض محمد ځلاند وايي: «که پاکستان د بشري حقونو د ملاتړ په برخه کې خپله پالیسي بدله نه کړي او د بشر حقونو احترام ونه کړي، ماته ښکاري چې دا به د پاکستان لپاره په کوردننه سیاسي، اقتصادي او امنیتي ستونزې لا زیاتې کړي. په کار ده چې پاکستان د بشري حقونو د نړیوالو نورمونو ساتنه او پالنه وکړي.»
خو په ټوله کې باور دا دی چې پر ولسونو ظلم او ناروا د پاکستاني پوځ د پالیسۍ یوه برخه ده او تل یې د مظلومو خلکو پر وړاندې دغه ډول اقدام کړی چې بیا یې پر وړاندې له ترهګرۍ سره د مبارزې په نوم له امریکا او نورې نړۍ پروژې ترلاسه کړې دي.
د سیاسي چارو شنونکی حکمتالله حکمت وايي: « پاکستان په لر او بر افغان خاوره کې د جګړې او تاوتریخوالي رامنځته کولو ژوره ستراتیژي لري. په دې خاوره کې جګړه کول د پاکستان د نورو ستونزو د حل لپاره د پاکستاني پوځیانو په فکر د حل یوه لاره ده.»
د سیاسي چارو شنونکی کمال ناصر اصولي وايي: « مشران برمته کېږي، ظلم او زیاتی اوج ته رسېدلی. په نورو قومونو باندې دا ظلم او زیاتی د دوی په پالیسۍ کې دی.»
د بلوڅانو د همغږۍ او یووالي کمېټې مشره ماهرنګ بلوڅ چې دا مهال د پاکستان په بند کې ده، د راخوشې کېدو په موخه یې د بلوچستان په اتو بېلا بېلو سیمو کې لاریونونه روان دي.
د راپورونو له مخې، د پاکستان امنیتي ادارو له خوا لسګونه نور لاریون کوونکي هم نیول شوي چې ښځې هم په کې شاملې دي.
