د سیاسي چارو یو شمېر شنونکي وايي، د نړۍ او سیمې هیوادونو له لوري د افغانستان د نوي حکومت په رسمیت نه پیژندلو په کور دننه او بهر افغانان اندیښمن کړي دي.
دوی وايي،د نړیوالو دیپلوماتیکو اصولو او کنوانسیون پر بنسټ نړۍ مکلفه ده،چې د افغانستان په شمول په هر هغه هېواد کې چې نوی حکومت رامنځ ته کېږي،په رسمیت یې وپيژني او دیپلوماتیکې اړیکې ورسره وساتي.
د سیاسي چارو شنونکی عزیز معارج وايي:« په نړۍ او یاهم په افغانستان کې چې هرډول نظام رامنځ ته شي،نوره نړۍ هرو مرو د دیپلوماتیکو اصولو او کنوانسیون پر بنسټ باندې چې په هغې کې ديپلوماتیکې اړیکې تعریف شوې دي اړه ده، چې هغه په رسمیت وپیژني او ورسره اړیکې ونیسي.نو دا په هغه وخت کې کیدای شي،چې هغه هېواد د خپل بهرنیو چارو وزارت له لارې د یوې خبرپاڼې له لارې خپل دریځ او پالیسي نړۍ ته اعلان کړي.»
د نورو هېوادونو په پرتله ډېر ټینګار پر امریکا دی،چې طالبانو سره د دوحې هوکړه بشپړه عملي کړي،د افغانانو غوښتنو ته درناوی وکړي او موجوده حکومت په رسمیت وپيژني.
د سیاسي چارو شنونکی فیض محمد ځلاند وايي:« په دې وروستیوکې د نړۍ او طالبانو ترمنځ همکاري او خبرې شوي،ترڅو د طالبانو د رسمي کیدو په برخه کې چې د امریکا او طالبانو ترمنځ د دوحې شوې هوکړې د تطبیق په تکمیلیدو سره د طالبانو درسمي کېدو په برخه کې نړۍ مرسته وکړي. په دې برخه کې باید نړۍ چټک ګامونه پورته کړي،ترڅو د افغانستان د نوي دولت د رسمیت پیژندنې او له افغانانو سره د مرستې او ګډو کارونو ژمنې عملي کړي.»
له اسلامي امارته غوښتنه دا ده،چې اوس باید د خپل حکومت بهرنۍ پالیسۍ او دریځ د بهرنیو چارو وزارت له لارې،چې د افغانستان دیپلوماتیکه دستګاه ده، له نړیوالو سره شریک کړي او هغه تعهدات،چې دوحه کې د اتلس میاشتو مذاکراتو پرمهال شوي،عملي یې کړي.
د سیاسي چارو شنونکی عزیز معارج وايي:« د افغانستان اوسنی حکومت باید ژرتر ژره د بهرنیو چارو وزارت له لارې خپله پالیسي اعلان کړي، ترڅو په دې برخه کې نړیوال هم خپلې ملاحظې وړاندې کړي او د دیپلوماتیکو چینلونو له لارې شته ستونزې هوارې شي.»
پر افغانستان د طالبانو اسلامي امارت له واکمنیدو،چې څه باندې یوه میاشت کېږي،نړۍ له دغه هېواد سره خپلې دیپلومایتکې اړیکې پرې کړي او په کابل کې یې خپل شته سفارتونه تړلي دي.
اوس د افغان ولس غوښتنه دا ده،چې د افغانستان نوی حکومت او نړۍ باید خپلې دیپلوماتیکې اړیکې له سره ورغوي،ترڅو افغانان هم د نړۍ نورو ملتونو په څیر له نړیوالو سره مشترکات او ګډې اړیکې ولري.
