په افغانستان د طالبانو له واکمنېدو یوه میاشت پوره کېږي،خو تراوسه د نړۍ له لوري په رسمیت نه دي منل شوي او نړیوالې ټولنې طالبانو ته یو لړ شرایط په مخکې ایښي دي.
بشرحقونو او د بیان ازادۍ ته درناوی، ټولګډونه حکومت جوړول او په افغانستان کې ترهګرو ډلو ته ځای نه ورکول یې مهم ټکي دي،چې د شنونکو په وینا پلي کول به یې طالبانو ته سخت نه وي.
د سیاسي چارو شنونکی عمر ساپی وايي:« نړیوال او طالبان یو بل ته تر یو حده نږدې شوي دي دواړو لورو انعطاف کړی دی،چې سره نږدې شي. که چېرې طالبان یو لږ څه د خپلو کړنو لابي وکړي،په نړۍ کې یو څو کړنې چې طالبانو ته به ګرانې نه وي، لکه د ملي بیرغ موجودیت او همدارنګه د اسلامي امارت پر ځای بل اسلامي نوم کولای شي، دا به د طالبانو د رسمیت پېژندنې برخه کې موثر تمام شي.»
نړیوالې ټولنې د طالبانو له لوري د اسلامي امارت تر قیادت لاندې د حکومت تشکیل سره له وړاندې مخالفت کړی،خو د طالبانو د کابینې په اړه د نړۍ لیدلوری متفاوت و او دا هرڅه په دې له سخت جنجال لامل نه شول،چې د اوس لپاره دا هرڅه لنډمهالي دي.
شنونکي واي، طالبانو ته د نړۍ شرایط په دې مانا نه شي کېدای،چې دا به د افغانستان په چارو کې لاسوهنه وي.
شنونکی عزیز معارج شنونکی وايي:« د نړۍ شرایط طالبانو ته داسې نه دي،چې هغه د افغانستان په چارو کې مداخله وي. یا د نړیوالو د اوصولو خلاف وي،چې دا کېدای هم نه شي. د بشر حقونو ته درناوی ،ښځو حقونه ، ډیموکراسي او نورو مسایل په پام کې نیول او ګاونډیو سره ښې اړیکې ساتل داسې مسایل چې دا نور هېوادونه هم پلي کوي.»
خو ځينې نور بیا کابل ته د قطر لوړپوړي پلاوي د سفر په تړاو په دې باور دي،چې یاد پلاوی د نړیوالو پيغام سره راغلی و،چې ډېری موارد یې سرتاسري سوله او د افغانانو اساسي حقونو ته ژمنتیا ده،چې په دې برخه کې طالبان روښانه پالیسي لري او طالبانو تر اوسه په دې برخه کې مثبت تعامل کړی دی.
