په دوحه کې د اسلامي امارت سیاسي دفتر مشر سهیل شاهین وايي، حکومت یې له ټولو پرګنو جوړ دی او د یوه مشروع نظام په توګه خپلې چارې پرمخ بیايي.
شاهین وايي، په ملګرو ملتونو کې داسې هېوادونه حضور لري چې د اسلامي امارت په څير یې هغه لازم شرایط نه دي پوره کړي.
د شاهین په خبره، دا د افغانستان اوسني حکومت حق دی چې په ملګرو ملتونو کې خپله استازولي ولري.
هغه زیاتوي: « د افغانستان اسلامي امارت د هېواد د ټولو پرګنو کور او یو مشروع نظام دی. په ملګرو ملتونو کې ډېری داسې هېوادونه شته چې د اسلامي امارت په څېر شرایط نه لري، زموږ اسلامي ټولنه ځانګړي خصوصیات او ارزښتونه لري، لکه څنګه چې نورې ټولنې خپل خصوصیات لري او په ملګرو ملتونو کې حضور لري. زموږ هم حق دی چې د خپلو ارزښتونو په درلودلو سره په ملګرو ملتونو کې خپله استازولي ولرو.»
خو د سیاسي چارو یو شمېر کارپوهان بیا وايي، که اسلامي امارت غواړي چې نظام یې نړیوال مشروعیت پیدا کړي او په ملګرو ملتونو کې شته څوکۍ یې ورکړل شي نو هغه مشروع غوښتنې چې نړیوال او افغان ولس یې ترې لري باید پوره شي.
د سیاسي چارو کارپوه توریالی ځاځی وايي: « د افغانستان دولت په ۱۹۴۶ کال د نومبر په ۱۹ د ملګرو ملتونو د اسمبلۍ د پرېکړې پر بنسټ په رسمیت پېژندل شوی، دا چې اوس نړیوال دوی په رسمیت نه پېژني دا د حکومتونو مسله ده. زما له نظره هغه مشروع غوښتنې چې نړیوال او په کور دننه یې ولس له طالبانو لري د رسمیت پېژندلو یوازینۍ لار ده چې باید ومنل شي او هغه د نجونو ښوونځي، پوهنتونونه، د مېرمنو د حقونو مسله او د مېرمنو د کار مسله ده.»
خو ځینې بیا په کور دننه سیاسي اصلاحات رامنځته کول مهم ګڼي چې په باور یې په دغو سیاسي اصلاحاتو کې د اساسي قانون جوړښت او له مخې یې د قانوني حکومت رامنځ ته کول او همدا راز د دولت اساسي کرښو تعریف شامل دي.
د پوهنتون استاد فضل الهادي وزین وايي: « له بهرنیو هېوادونو سره د افغانستان د اړیکو ښه والي لپاره اړینه ده چې د اسلامي امارت رهبري د سیاسي اصلاحاتو خوا ته لاړه شي. دغه سیاسي اصلاحات د هېواد لپاره د اساسي قانون له تسوید او تدوین څخه پیلېږي او د اساسي قانون پر بنسټ د دولت جوړل او بیا د دولت په اډانه کې د یوه ښه او قانوني حکومت جوړول اړین او ضروري دي.»
دا نجونو زده کړو ځنډول او د ښځو پرکار بندیزونه ، ټولګډونه حکومت رامنځ ته کول هغه دوه مهم شرایط دي چې نړۍ د افغانستان د رسمیت پيژندنې لپاره وړاندې کړي.
اسلامي امارت بیا وايي، د رسمیت پيژندنې په ټولو معیارونو برابر حکومت یې رامنځ ته کړی او نړیوال باید په دغه برخه کې مثبت اقدام وکړي.
