هرات چې د زعفرانود کښت او تولید له اړخه خورا مشهور دی، تازه په کې د زعفرانو د ګل راټولولو موسم دی، خو کروندګر وايي، د تېر کال په پرتله يې حاصلات کم شوي.
د دوی په خبره، اقلیمي بدلون پر دې کښت هم منفي اغېز کړی او د تېر کال په پرتله ۱۵ تر۲۰ سلنه کم شوي.
د هرات کرنیزو او مالدارۍ محصولاتو خونې رییس بشیر احمد بهادري وايي: « یو له هغو عواملو چې له امله یې د زعفرانو ګل د تېر کال په پرتله کم شوی، وچکالي او د باران نه اورېدل دي. زه هیله لرم را روان کال ښه بارانونه وشي، ترڅو زموږ کروندګر او زعفرانکاران ښه حاصلات ولري.»
د افغانستان زعفران کارانو ټولنې رییس محمد ابراهیم عادل وايي: « که سږ کال وچکالي نه وای او د تېر په څېر بارانونه شوي وای، زموږ د کروندګرو زحمت ته په کتو به موږ له ۷۰ تر ۸۰ زره کیلو زعفرانو تولید لرلی، خو اوس مهال دغه کچه شاوخوا ۴۰ ټنه زعفران لرو.»
د زعفرانو ټولنې مسوولینو په خبره، تېر کال په دې ولایت کې ۴۰ ټنه زعفران ترلاسه شوي وو، خو سږ کال سره له دې چې د یاد کښت کچه د ۹ زره هکټارو څخه ۱۰ نیم زره هکټارو ته لوړه شوې، مګر بیا هم حاصلات کم شوي دي.
کروندګر وایي، که څه هم سږ کال يې حاصلات کم نه دي خو ناهیلي نه دي او دې برخې ته لېوالتیا لا ډېره شوې.
کروندګر جلیل احمد وايي: « د یوه دهقان په توګه ویلی شم چې د حاصلاتو د کمښت لامل د اقلیم بدلون دی. آب او هوا مناسبه نه ده، کله ډېره توده او کله ډېره سړه شي. همدارنګه سږ کال بارانونه هم نه دي شوي.»
کروندګر نصیر احمد وايي: « د زعفرانو یو ښه والی دا دی چې لږو اوبو ته اړتیا لري. دا چې زموږ هېواد هم یو وچ هېواد دی او په دې وروستیو کې پرله پسې وچکالۍ هم راغلې، خو بیا هم زموږ حاصلات ښه دي او ډېر زیات اغېز یې نه دی کړی.»
سره له دې چې د زعفرانو ګل ټولولو فصل خورا کم وي، خو یاده موده کې زرګون کسانو ته د کار زمینه برابریږی.
د زعفرانو ګل راټولول، پروسېس او بسته بندي تر ډېره هرات کې د مېرمنو له خوا ترسره کېږي چې دوی هم د دې بوختیا له امله خوښې دي.
د هرات اوسېدونکې او زعفرنکاره فاطمه وايي: « د زعفرانو ګل او حاصل راټولول د هغو ښځو او نجونو لپاره ډېره ښه دی چې کار نه لري او له ښوونځیو محرومې دي. دغه کار له روحي او اقتصادي پلوه له ښځو او نجونو سره مرسته کوي.»
د هرات اوسېدونکې فرزانه وايي: « له دولت غوښتنه کوو چې کروندګرو سره مرسته وکړي، ترڅو ښځو او نجونو ته هم د کار او عاید زمینه برابره شي.»
د هېواد په کچه ۹۵ سلنه زعفران هرات کې ترلاسه کېږي. د مسوولینو د معلوماتو له مخې، شاوخوا۴۰ زره کسان په دې ولایت کې د زعفرانو په کرکیله بوخت دي.