د ۲۰۱۲ کال له اګست وروسته په افغانستان کې بېروزګاري، فقر او اقتصادي ستونزې په مراتبو زياتې شوې او نړیوالې ټولنې هم دې ناوړه وضعیت ته په کتو له افغانانو سره بشري مرستې پیل کړې، چې د خلکو په خبره تر يوه بریده يې د لوږې او بيروزګارۍ مخنیوی کړی.
د هرات ولایت یو شمېر اوسېدونکي وايي، د نړیوالو بشري مرستو د هغو کورنیو په ژوند اغېز کړی چې له فقر سره مخ وې.
د هرات ولایت یو تن اوسېدونکی سردار وايي: « د وروستیو تحولاتو له امله ډېری باسواده ځوانان بې کاره او بېروزګاره شول، چې اوس بیخي بې برخلیکه پاتې دي او د ژوند چارې یې پر ټپه ولاړې دي.»
د هرات ولایت یو بل اوسېدونکی بیا وايي: « اسلامي امارت ښه دی کار کوي؛ خو خدای دې وکړي،چې ځوانانو ته هم د کار زمینه برابره شي او ټول په کار بوخت شي. له دولته مو هیله همدا ده چې ځوانانو ته د کاري زمینې برابرولو ته پاملرنه وکړي.»
د لوېديځو ولایتونو اوسېدونکي د نړیوالو ادارو له بشري مرستو خوښ دي او له حکومت سربېره له نړیوالو بنسټونو د دایمي کار غوښتنه لري.
ځايي مسوولین وايي، د نړيوالو مرستندويه ادارو بشري مرستو تر ډېره د لوږي او اقتصادې ستونزو مخه نیولې؛ خو په کار ده، چی مرسته کوونکې ادارې په افغانستان کې پر لویو او وړو پراختيايي پروژو کارپيل کړي، څو ځوانانو او بېروزګاره کسانو ته کاري فرصتونه برابر شي.
د هرات ولایت د مقام ویاند نثاراحمدالیاس وايي: « په دا نږدې راتلونکي کې شونې ده چې زرګونه کسانو ته د کار زمینه برابره شي او د بېکارۍ کچه به ډېره راټیټه شي. مسوولین په دې هڅه کې دي چې دغو ستونزې ته په ښه ډول رسېدنه وکړي او خلک له بېکارۍ وژغوري.»
د نیمروز ولایت د مقام ویاند رحیم الله ساجد وايي: « نیمروز کې هم د نورو ولایتونو په څېر کورنۍ او بهرنۍ موسسې فعالیت کوي، هم په پراختیايي برخه کې کار کوي او هم د بې وزله کورنیو لاسنیوی کوي. موږ د ولایت مقام کې له دوی سره په میاشت کې یو ځل د همغږۍ غونډه کوو او بیا بیا مو ترې غوښتنه کړې چې د نیمروز ولایت د ولسونو لاسنیوی وکړي، ځکه دا یو سرحدي او لرې پورت ولایت دی، خلک یې ډېر بې وزله دي په ځانګړې توګه د درېیو ولسوالیو چې هغه کنګ، چهاربرجک او چخانسور ولسوالۍ دي.»
دوی وايي، په دې توګه به ځوانان کډوالۍ ته نه اړ کېږي او خپل ضرورتونه به په کور دننه پوره کوي.
بل خوا د اقتصاد وزارت مسلکي معین ډاکټرعبدالطیف نظري وايي، د نړيوالو مرستندويه ادارو نغدي او غیر نغدي مرستو د افغانستان د نورو ولایتونو ترڅنګ په لوېدیځو ولایتونو کې تر ډېره د اړمنو کسانو په ژوند کې تغير راوستی او د لوږې او بېروزګارۍ مخه يې نیولې؛ خو زیاتوي چې عام افغانان لا هم د نړیوالو مرستو ته اړتیا لري.
نظري زیاتوي: « موږ له هغو مرستندویه بنسټونو چې تر دې دمه یې د افغانستان له غریب ملت سره مرستې کړي؛ مننه کوو او غوښتنه مو ترې دا ده چې د زېربنايي او پراختیايي پروژو په برخه کې له افغانستان سره مرسته وکړي، څو موږ د بې وزلۍ ریښې له منځه یوسو او د کاري پروژو په لار اچولو ته ډېره پاملرنه وکړو. اسلامي امارت زیربنايي پروژو ته جدي برنامې لري او غواړي افغانستان ځان بسیاینې لور ته لاړ شي.»
په ټوله کې له نړیوالو مرسته کوونکو ادارو غوښتنې دا دي، چی خپلې مرستې ونه دروي او له بېوزله او بېروزګاره افغانانو سره خپلې مرستې جاري وساتي او د دغو مرستو ترڅنګ دې په یو لړ بنسټیزو پروژو کارونه پیل کړي، څو بېروزګاره کسان پر دندو بوخت شي.
