دوغارون بندر د ایران مشهد ښار سوېل ختیځ ته په ۲۲۵ کیلومترۍ کې موقعیت لري چې د ایران او افغانستان ترمنځ د سوداګریزې راکړې ورکړې لپاره ارزښتناکه لار او بندر بلل کېږي.
په هرات کې د ایران سرکونسل علي رضا مرحمتي ایراني رسنیو ته ویلي، له دې لارې د تهران او کابل ترمنځ د سوداګریزې تبادلې کچه څه باندې ۳ میلیارد ډالرو ته رسېدلې ده.
مرحمتي زیاته کړې: « دوغارون د افغانستان او ایران ترمنځ تر ټولو مهمه اقتصادي دروازه ده چې د دغو دوو ګاونډیو هېوادونو ترمنځ د اقتصادي فعالیتونو په پراختیا کې ستر رول لوبوي. د ایران او افغانستان ترمنځ د دوغارون د رسمي پولې له لارې د اقتصادي تعامل اندازه په کلني ډول څه باندې ۳ میلیارد ډالرو ته رسېږي. دا د دواړو هېوادونو د خلکو ترمنځ د ایراني توکو د بازار موندنې او د دغه ګاونډي هېواد هدفي بازارونو ته د رسېدو ښودنه کوي.»
مرحمتي د کابل او تهران ترمنځ د اقتصادي تعاملاتو کچې لوړېدل، د اقتصادي فعاليتونو د پراختيا او پانګونې د جذب په برخه کې اغېزناک بللي دي.
په ورته مهال د صنعت او سوداګرۍ وزارت مسوولین هم مني چې په تېر ۱۴۰۳ کال کې له ایران سره د څه باندې ۳ میلیارد ډالرو په ارزښت د وچې مېوې او بېلابېلو توکو راکړه ورکړه کړې شوې چې ۵۵ میلیونه ډالره یې صادرات او څه باندې ۳ میلیارده او ۳۰۰ میلیونه یې واردات دي.
د صنعت او سوداګرۍ وزارت ویاند اخندزاده عبدالسلام جواد وايي: « د ۱۴۰۳ کال په اوږدو کې له افغانستان سره د ایران سوداګري ۳ میلیارده ۳۶۳ میلیونو ډالرو په ارزښت وه. له دې ډلې ۵۵ میلیونه ډالره صادرات او ۳ میلیارده ۳۱۱ میلیونه ډالره هم واردات دي. ایران ته د افغانستان په وارداتي توکو کې معدني ډبرې، کشمش، سرب، غیر الکولي څښاک، د سبزیجاتو تخم، کنځلې او مۍ شامل دي او په وارداتو کې ډیزل، پټرول، د فابریکو خام مواد، مایع ګاز، د موټرو پرزې او ماشین آلات شامل دي.»
د اقتصادي چارو شنونکي بیا د سیمې، په تېره له ګاونډیو هېوادونو سره د سوداګریزو اړیکو پر توازن ټینګار کوي او د دې اړیکو د پیاړتیا لپاره د وطني تولیداتو لپاره د مناسبو قېمتونو او غوره کیفیت سپارښتنې کوي.
د اقتصادي چارو کارپوه استاد مسعود وايي: « زه فکر کوم که موږ خپله سوداګري د ملي ګټو پر بنسټ ودروو، موږ بایلونکي نه یو؛ که داسې نه شي، د ملي ګټو له خوندي کولو پرته زموږ هره خبره او له ګاونډيو هېوادونو سره زموږ د سوداګرۍ تعریف ونه لرو، موږ بایلودونکي یو. موږ به هغه وخت ګټوونکي شو چې هر کار مو د ملي ګټو پر بنسټ وي.»
له دې سربېره، په کابل کې د ایران سفارت پر خپله اېکس پاڼه لیکلي چې په کابل کې د ایران شارژدافیر عليرضا بېګدلي د ایران د صنایعو، کانونو او سوداګرۍ له وزیر سید محمد اتبیک سره کتلي.
په دې کتنه کې اتبیک له افغانستان سره د همکاریو پر دوام د ټینګار ترڅنګ ویلي، په نږدې راتلونکي کې به د یوه پلاوي پر مشرۍ افغانستان ته سفر وکړي او له کابل سره به د همکاریو پر ارزښت خبرې ولري.
