د افغانستان دبهرنیو چارو سرپرست وزیر امیر خان متقي په کې له نړۍ وغوښتل،چې د نظام جوړونې په برخه کې دې نور پرافغانانو پردۍ نسخې او ایډیالوژۍ نه تپل کېږي.
د ولسي جرګې پخوانی غړی کمال ناصر اوصولي وايي، د په دغه نړیوال سټیج د افغانستان د نوي نظام دغه څرګندونې د افغانانو د راتلونکي په تړاو مسولیت منل دي او باید داسې دولت رامنځ ته شي،چې دافغانانو په خوښه او خپلواکي یې په کې خوندي وي.
اصولي زیاتوي:« اوس هم چې د بهرنیو چارو وزیر په نړیوال سټیج دا خبره کوي،دوی حق وايي،چې نړیوالو او بیرونۍ نسخې په افغانستان کې د منلو وړ نه دي او دلته چې دوی مسولیت اخلي افغانانو ته داسې یو حکومت جوړ کړي،چې ټول افغانان په کې د ریښتینې ازادۍ ساه واخلي.»
اخوا د سیاسي چارو یو شمېر شنونکي بیا وايي، د نړیوالو قوانینو پر اساس د نړۍ هېڅ هېواد د دې حق نه لري،چې خپلواکو هېوادونو ته د نظام جوړونې نسخې او سپارښتنې ورکړي.
دوی وايي، اوس چې نړۍ له افغانستان د خپلې خوښې نظام رامنځ ته کول غواړي، د ټولو اصولو خلاف کار دی او په خبره یې دا د افغانستان په کورنیو چارو کې د لاسوهنې په مانا ده.
د سیاسي چارو شنونکی مختار هاتف وايي:« د نړیوالو قوانینو موازینو او مقرارتو پر بنسټ هیڅ یو هېوا حق نه لري،چې یو ازاد او خپلواک هېواد ته د یو نظام نسخه ورکړي. دا د افغانانو حق دی،چې هرنوع نظام چې افغانان یې غواړي جوړ یې کړي. په افغانستان کې هره بهرنۍ نسخه هم په تاریخي لحاظ او هم د تجربې له مخې ناکامه شوې ده. د نړیوالو دغه غوښتنه،چې افغانان دې ټول شموله حکومت جوړ کړي، د نړیوالو قوانینو خلاف ده.»
نړۍ اوس له اسلامي امارته غواړي،چې ټول شموله حکومت رامنځ ته کړي او پخواني حکومتي او غیرحکومتي سیاسیونو ته په کې ونډه ورکړي،خو کتوونکي بیا په دې اند دي،چې امریکا او سیمه غواړي،د ټول شموله حکومت په نوم هغه کسان د افغانستان نوي نظام ته داخل کړي،چې په تېرو شلو کلونو کې د دوی په چوپړ کې ول.