په افغانستان کې د اسلامي امارت واک ته له رسېدو را وروسته، د افغانستان په تړاو د سیمې او نړۍ پر کچه ستر کنفرانسونه او غونډې جوړې شوې،چې کابل یې اغېزمنې بولي او پاېلو ته یې هیله من دی.
اوس له بریټانیا سربېره چین او ترکیې هېوادونو تابیا نیولې،چې د افغانستان په اړه ناستې جوړې کړي،که څه هم د نېټې په اړه یې څه نه دي ویل شوي،چې کله ترسره کېږي، خو دا ناستې د مسکو، ایران، هند او اروپا کې د هغو کنفرانسونو په دوام دي،چې په تېرو ۶ میاشتو کې د افغانستان په تړاو جوړې شوې دي.
د سیاسي چارو شنونکي وايي، په جوړېدونکو ناستو کې یو داسې میکانیزم ته اړتیا ده،چې د اوسني نظام بقا او ملي ثبات تضمین کړای شی او له نړیوالو سره د اسلامي امارت روابط د رسمیت پېژندنې کچې ته لوړ شي.
د سیاسي چارو شنونکی صفت ساپی وايي:« اساسي فکر وشي او داسې میکانیزم رامنځ ته شي،چې افغاني مالي نظام له سقوطه وژغورل شي. دویم د افغانستان اساسي ستونزه هغه دا ده،چې هرڅومره ژر باید نړۍ سره روابط عادي سازۍ او د رسمیت پېژندنې کچې ته لوړ شي. په نهایت کې افغانستان خپلې ستونزې له دې لارې حل کړي، په بهرني بعد کې.»
په ترسره شویو سیمه یزو او نړیوالو ناستو کې له افغانستان سره د بشري مرستو پر دوام ټینګار شوی او له افغان خاورې نورو هېوادونو ته د ترهګرۍ ګواښونو پېښېدو په تړاو خبرې او بحثونه شوي دي.
د سیاسي چارو شنونکي دغه ناستې ګټورې بولي او په باور یې، ملموسه پاېله یې دا ده، چې اسلامي امارت او نړیوال به له یو بل سره نږدې کړي.
د سیاسي چارو شنونکی سلیم کاکړ وايي:« یو هدف د دې کنفرانسونو دا ده،چې نړۍ یو ډول درک کړې،چې له اسلامي امارت سره د یوه مسوول حکومت په توګه راشي او د دغه کنفرانسونه ظاهرا مرسته کوي،چې د اسلامي امارت او نړیوالې ټولنې د امریکا پر مشرۍ،اروپایي ټولنې سره نږدې والی راشي.»
خو ځېنې نور بیا وايي، اسلامي امارت نړۍ سره تعامل ته تیار نه دی او د افغانستان په اړه جوړېدونکې نړیوالې ناستې به کومه پایله هم ونه لري.
د سیاسي چارو شنونکی نثار احمد شېرزی وايي:« دا ډول ناستې په تېر کې هم جوړې شوي او په نږدې راتلونکې کې به نورې هم وشي،خو ترڅو چې طالبان یو مثبت تعامل له ځانه ونه ښیي، دا ډول ناستې د افغانستان په تړاو هېڅ ښه پایله نه لري.»
سره له دې چې په ۶ میاشتو کې د اسلامي امارت حکومت تر اوسه پورې د یوه هېواد له لوري هم پر رسمیت نه دی منل شوی،خو د کابل او نړیوالو ترمنځ راشه درشه روانه ده. .
